Met het winnen van de Publieks prijs Agrarisch ondernemer 2005 zijn we heel gelukkig, het was gisteren bij de uitreiking dan ook een prachtige dag voor ons
Hierbij willen wij alle stemmers van harte bedanken voor de steun die jullie ons hiermee gegeven hebben.
De Algemene Inspectiedienst (AID) heeft bij een reinigings- en ontsmettingsbedrijf in het zuiden van het land een partij nicotine onderschept die vermoedelijk gebruikt wordt voor het bestrijden van bloedluis bij pluimvee. Bij de actie van de AID werden drie verdachten aangehouden die inmiddels weer in vrijheid zijn gesteld. In totaal is 100 liter vloeibare nicotine in beslag genomen. Verder werd op enkele plaatsen de administratie in beslag genomen. De inbeslagnames en aanhoudingen vonden begin maart plaats maar zijn vanwege het onderzoek nu pas bekend gemaakt. De AID onderzoekt al enige tijd het gebruik van nicotine in de pluimveehouderij. Dit onderzoek leidde begin maart tot de aanhouding van een leverancier van nicotine, de directeur van het reinigings- en ontsmettingsbedrijf en een pluimveehouder die het spul bij het bedrijf kwam ophalen. De aanhoudingen waren voor de AID aanleiding voor een onderzoek bij twee pluimveehouders in het zuiden van het land. Deze worden inmiddels ook verdacht van het gebruik van nicotine bij de bestrijding van bloedluis. Het verdere onderzoek naar deze zaak zal naar verwachting nog enkele maanden in beslag nemen waarbij de omvang van het gebruik van nicotine duidelijk moet worden.
De akkerbouwers Marco en Jeanne Klaver uit Kraggenburg zijn verkozen tot Agrarisch Ondernemers van 2005. Minister Cees Veerman van Landbouw heeft de winnaars van de verkiezing woensdag bekend gemaakt. De akkerbouwers uit de Noordoostpolder zijn gespecialiseerd in de teelt van pootaardappelen. De jury oordeelde dat de telers in de voorhoede van de sector meedoet en bijdraagt aan het imago van de pootgoedteelt in binnen- en buitenland. De publieksprijs werd gewonnen door kalkoenenhouder Henk Coolen. Hij behaalde 30.1 procent van de stemmen.
De vernietiging van de milieuvergunning voor een kippenmestverbrander en energiecentrale van Fibroned op de Ecofactorij in Apeldoorn kan extra consequenties krijgen wanneer energiebedrijf Essent de plannen doorzet om een warmtecentrale bouwen. De centrale, die de warmte moet benutten die vrijkomt bij de waterzuivering van Waterschap Veluwe, kan meer dan 2.000 woningen in Apeldoornse wijk Zuidbroek van warm water te voorzien. Ook Fibroned wil warm water gaan leveren voor een warmtenet. Essent is nog met de gemeente Apeldoorn en het waterschap in gesprek over de aanleg van het warmtenet. Woordvoerder Broen verwacht echter dat er binnen een halfjaar een overeenkomst kan liggen zodat met de bouw van de centrale en de aanleg van het warmtenet kan worden begonnen.
De gemeente Apeldoorn wil in totaal 5.000 woningen via een warmtenet van warm water voorzien. Om die reden ziet Fibroned-directeur Hermans nog wel mogelijkheden om warmte te leveren als zijn bedrijf in de toekomst alsnog een milieuvergunning voor de mestverbrandingscentrale weet binnen te slepen. Het plan van Essent kan slechts een deel van de 3.300 woningen in de wijk Zuidbroek van warm water voorzien. Er is daarnaast ook een warmtenet gepland voor de nieuwbouwwijk Zonnehoeve.
De Stentor, 26/03/05
Tekort aan kippenmest voor biomassacentrales dreigt
Het is de vraag of er in Nederland wel voldoende stapelbare pluimveemest is om aan de vraag van alle geplande biomassacentrales te voldoen. Zo zullen de geplande centrales, BMC Moerdijk met 400.000 ton en FibroNed met 340.000 ton, moeten concurreren met export en een groeiend aandeel compostering en vergisting, terwijl de hoeveelheid stapelbare pluimveemest in de komende tien jaar zal dalen van anderhalf naar ruim één miljoen ton. Deze cijfers zijn afkomstig uit een rapport van het LEI uit 2003. Volgens Harry Leusink, onderzoeker mest en ammoniak van het LEI, is er sinds 2003 weinig veranderd dat aanleiding zou kunnen geven om de cijfers te wijzigen. In 2000 en 2001 ging tweederde van de hoeveelheid geproduceerde mest naar akkerbouwbedrijven in Oost-Duitsland. In 2003 was dat nog de helft.
Cor Munsters, projectleider van de stichting DEP die de mest voor BMC Moerdijk contracteert, voorziet voor zijn bedrijf geen problemen. Hij heeft voor de komende 10 jaar 340.000 ton aan stapelbare pluimveemest gecontracteerd. Munsters verwacht overigens dat de export naar Duitsland verder zal afnemen omdat dat land zijn regelgeving en veterinaire eisen aangescherpt heeft en de transportkosten alleen maar toenemen.
Jeroen Daey Ouwens van SenterNovem verwacht wel dat de markt de komende jaren krap gaat worden. Hij voorziet vooral problemen voor Fibroned en voor de groep van kleinere biomassagebruikers.
Stromen, 25/03/05
Nederlandse mestproductie in 2004 licht toegenomen
De mestproductie van de veestapel in Nederland is in 2004 licht gegroeid in vergelijking tot 2003. Dat blijk uit voorlopige cijfers van het CBS. De productie aan stikstof nam toe van 373.000 naar 377.000 miljoen ton. In de vorig jaar geproduceerde mest zat 166.000 ton fosfaat. Een jaar eerder bedroeg de fosfaatproductie 162.000 ton. Het CBS schrijft de toename toe aan het herstel van de pluimveestapel na de uitbraak van vogelpest in 2003.
Noord-Korea heeft op 27 maart officieel toegegeven dat op twee pluimveebedrijven in Pyongyang vogelpest is geconstateerd. Honderdduizenden dieren zouden zijn geruimd. Er zouden geen mensen met het virus zijn besmet. Zuid-Korea is bereid hulp te bieden aan het stalinistische Noord-Korea bij het bestrijden van de vogelpest als daar vanuit het noorden om wordt gevraagd. Daarnaast neemt het zuiden maatregelen om te voorkomen dat de besmettelijke ziekte overwaait.
De vogelpestepidemie onder pluimvee in Indonesie breidt uit. Er worden uitbraken gemeld in Sulawesie en in Centraal Java. Het virus dat in Indonesie de vogels besmet is van een ander type, dan het H5N1 virus dat in Zuidoost Azie rondwaart. In Indonesie zijn door de vogelpest inmiddels meer dan 16 miljoen vogels gedood. De helft daarvan op pluimveebedrijven in Centraal Java, dat het zwaarst getroffen is, aldus de autoriteiten.
Ook Nederlandse producenten van mengvoeders die volgens de GMP+-norm produceren kunnen een QS-contract tekenen zonder een aanvullende audit. Dat meldt het Productschap Diervoeder (PDV). In een persbericht van 23 maart meldde het PDV dat de overeenkomst tussen QS Qualität und Sicherheit GmbH en het productschap alleen producenten van premixen en enkelvoudige voeders betreft. Hierdoor ontstond enige verwarring, waarop het bericht is aangepast.
De Raad van State heeft op 22 maart 2005 de provincie Gelderland in het ongelijk gesteld voor wat betreft de vergunningverlening aan Fibroned in Apeldoorn. De provincie heeft het bedrijf altijd als mestverwerker aangemerkt die met een verbrandingsproces ook energie kan leveren. De Raad van State is daarom nu van mening dat Fibroned ook als 'grote lawaaimaker' gezien moet worden. De Raad komt tot dit oordeel vanwege artikel 2.4 in het Inrichtingen en vergunningenbesluit (Ivb). Bedrijven die meer dan 75 megawatt produceren vallen daaronder. De provincie heeft dit destijds bij het verlenen van de vergunning niet als zodanig meegenomen. Bedrijven in de categorie 'grote lawaaimaker' mogen slechts gevestigd worden op een industrieterrein met daartoe passende bestemming die met het oog daarop zijn gezoneerd.
De voor de provincie verrassende uitspraak betekent dat nu afgewacht moet worden of Fibroned aan het dagelijks bestuur van de provincie en de gemeente de vraag gaat voorleggen om een en ander 'te herstellen'. Op dat moment moeten alle betrokkenen (provincie, gemeente Apeldoorn en het bedrijf) aan tafel gaan zitten om te bepalen welke weg er bewandeld kan en moet worden.
Mocht dit verzoek gedaan worden dan zal, de uitspraak van de Raad van State volgend, ofwel het bestemmingsplan voor de Ecofactorij moeten worden aangepast (geluidzonering) ofwel het bedrijf haar thermisch vermogen moeten terugbrengen tot de grens die in de Wet geluidhinder voor de Ecofactorij is toegestaan (maximaal 75 megawatt).
Het Centraal Bureau Levensmiddelenhandel (CBL), koepelorganisatie van supermarkten in Nederland, is bezorgd over de recente ontwikkelingen over de vermeende onregelmatigheden met betrekking tot scharreleieren uit eigen onderzoek van de Stichting Wakker Dier. Het CBL wil onder meer een betere controle op de herkomst van de eieren en een verplichte eenduidige onderzoeksmethode om onderscheid te maken tussen kooieieren en scharreleieren. Het CBL wil dat het Controlebureau Pluimvee en Eieren (CPE) meer bevoegdheden krijgt om de controle op de herkomst en het houderijsysteem van eieren volledig uit te voeren. Dat wil zeggen dat het CPE ook sancties moet kunnen opleggen aan pluimveehouders of pakstations die niet conform de eisen werken en kooieieren als scharreleieren aanbieden.
Overigens blijkt dat de onderzoekmethode om onderscheid te maken tussen kooieieren en scharreleieren niet eenduidig is vastgelegd in onderzoekprotocollen. Hierdoor bestaat de kans dat bepaalde organisaties deze onduidelijkheid misbruiken in de publiciteit en supermarkten worden geconfronteerd met een omgekeerde bewijslast. Het CBL roept het ministerie van LNV op om een eenduidige, betrouwbare en nauwkeurige methode te verplichten op basis waarvan marktpartijen en de consument zekerheid hebben dat het scharrelei ook daadwerkelijk een scharrelei is.
Verder pleit het CBL ervoor dat in IKB wordt opgenomen dat voor alle eieren stempeling op het pluimveehouderijbedrijf verplicht wordt gesteld. Momenteel is het verplicht dat eieren van scharrelbedrijven op de bedrijven gestempeld moeten worden. Voor kooieieren geldt deze eis niet. Deze blinde vlek in het systeem dient zo spoedig mogelijk gedicht te worden, aldus het CBL.
Het Actieplan Salmonella in de eisector heeft in de afgelopen jaren vruchten afgeworpen. Er is een duidelijke dalende tendens in het percentage besmette koppels leghennen. Dat is maar goed ook, want er staan nieuwe Europese normen voor de deur. Het is nog niet geheel duidelijk hoe en wanneer deze worden doorgevoerd. Duidelijk is wel dat iedere Europese lidstaat deze maatregelen zal moeten doorvoeren. Ook valt al te voorzien dat de financiële consequenties van een Salmonellabesmetting groter zullen worden. Zo wil de EC dat legbedrijven iedere 15 weken moeten (gaan) controleren of de hennen besmet zijn met Salmonella. Wordt S.e. of S.t. gevonden dan mogen de eieren niet meer worden verhandeld als verse ei.
Agressieve hanen
De Animal Sciences Group in Lelystad is gestart met onderzoek naar huid- en veerbeschadigingen bij vleeskuikenouderdieren tijdens de legperiode. Momenteel is dit nog geen groot probleem in Nederland. Ingrepen en selectie zijn instrumenten waarmee deze beschadigingen worden beperkt. Per 1 september 2006 wordt echter het Ingrepenbesluit volledig doorgevoerd. Dan mogen geen ingrepen meer worden gedaan bij de hanen en hennen. Vanaf dat moment zou agressief paringsgedrag van hanen kunnen leiden tot onaanvaardbare schade aan de huid- en veren bij de hennen.
Innovatie
Als bestuurder van de NOP-kring Vleeskuikenhouders is Bas Bronk in Hedel aanspreekpunt voor het onderwerp innovatie. Wat kan de kring betekenen op dit gebied voor de achterban? ,,Daar zijn we nog niet helemaal uit. Maar ik vind dat we bijvoorbeeld aandacht moeten besteden aan stalsystemen met gecondi- tioneerde ventilatielucht en warmteterugwinning. Verder is het signaleren van eventuele problemen en de mogelijke oplossingen een belangrijke opgave. Als belangenbehartiger en organisatie moet je je hierbij wel onafhankelijk opstellen. Ook moet je in principe geen financieel aandeel willen leveren.''
Wakker Dier meldt batterijtypische afrolsporen te hebben gevonden op eieren, die als alternatief ei in het schap stonden. De betrokken supermarkten hebben de eieren teruggestuurd naar de leverancier. WD vindt dat dit aantoont dat de controle niet kan worden overgelaten aan louter zelfregulering en kondigt aan, in afwachting van nauwere objectieve controles door de overheid, de eigen controles te zullen verscherpen. Zie de website van WD.
De eiproductie in de EU-15 is vorig jaar met 3,6 procent gestegen, volgens het Duitse marktbureau ZMP. De totale hoeveelheid in 2004 lag op 94 miljard stuks.
Duitse legbedrijven met 3000 leghenplaatsen en meer beschikten op 1 december 2004 over 38,6 miljoen hennenplaatsen, volgens het Statistische Bundesamt. Hiervan waren er 29,9 miljoen (= 77,5 procent) beschikbaar in de vorm van kooihuisvesting, 4,5 miljoen (11,7 procent) in de vorm van grondhuisvesting en 4,2 miljoen (10,9 procent) in de vorm grondhuisvesting met uitloop (Freiland).
Hongkong meldt bij de internationale organisatie voor dierziekten OIE een mogelijke uitbraak van mond- en klauwzeer. In een slachthuis in New Territories vertoonden 16 runderen ziekteverschijnselen van het virustype Azië 1. Het virus is nog niet aangetroffen. Het type O is inheems. Tegen dit type wordt gevaccineerd. Groot-Brittannië heeft tot extra alertheid opgeroepen. In dit land is in 2001 de laatste MKZ-epidimie in Europa uitgebroken
Opnieuw te hoog gehalte dioxine in Duitse Freilandeieren
Opnieuw is in Freilandeieren uit de Duitse deelstaat Rijnland Palts een te hoog gehalte dioxine aangetroffen. Het ministerie van milieu heeft dit gisteren bekendgemaakt. Het ging om eieren uit 1 van de 42 onderzochte partijen. In de meeste gevallen lag de gevonden waarde rond 0,5 picogram dioxine per gram vet. De norm is 3. De eieren met een te hoog dioxinegehalte zijn geblokkeerd en mogen niet in de handel komen. Met regelmaat worden bij eieren van zogeheten Frielandbedrijven te hoge dioxinegehalten gevonden.Op deze bedrijven hebben de leghennen uitloop in de buitenlucht. Er wordt van uit gegaan dat de kippen het dioxine binnen krijgen bij het pikken in de grond.
Minister Veerman van LNV is ervan overtuigd dat er een goede toekomst is voor de agrarische sector. Dat zei hij gisteren ter afsluiting van de Dag van de Toekomst in Arnhem. Maar ondernemers zullen het zelf moeten doen. De overheid is niet verantwoordelijk voor ondernemerschap. Dat zijn ondernemers zelf, aldus de minister. Om in de toekomst concurrerend te blijven, moeten landbouwbedrijven volgens Veerman keuzes maken: groter, beter of anders. Groter, want landbouwbedrijven die zich specialiseren in voedselproductie voor de geliberaliseerde markt zullen verdere schaalvergroting moeten doorvoeren. Beter, in de zin van bedrijven die ervoor kiezen om de kwaliteit van hun producten of van het productieproces te verbeteren. Anders, omdat een deel van de ondernemers het meest baat heeft bij de overstap naar nieuwe teelten of naar iets buiten de voedselketen. Denk aan recreatie, zorg, educatie, natuur en landschap, waterberging, of dierenwelzijn. Voorbeelden zijn ook vandaag volop te zien. Wie had er ooit gedacht aan kinderopvang tussen de koeien, aldus Veerman.
Welke keuze ondernemers ook maken, vernieuwen en veranderen zijn volgens de minister de sleutel. "In de internationale concurrentiestrijd is het belangrijk dat je voorop loopt. Zoals ik al zei, ondernemers zullen het zelf moeten doen. Ondernemen is risico's durven nemen. Een ondernemer is als het goed is voortdurend commercieel nerveus. Vraagt zich altijd af: 'Doe ik het goed, zijn er andere mogelijkheden, is mijn product wel in orde?'", stelde Veerman
De minister zei zich toch met het ondernemerschap te bemoeien, om te beginnen omdat innovatie duur en arbeidsintensief is en vol risico's. Daarom verdienen vernieuwende bedrijven volgens hem een steuntje in de rug van de overheid. Daarnaast richten bedrijven zich eerst en vooral op vernieuwingen die winst kunnen genereren. Dat is heel gezond, maar ook andere innovaties zijn maatschappelijk gewenst, stelde de minister.
De samenleving verwacht meer van de agrarische sector dan economische resultaten alleen. Het gaat om de kwaliteit van onze voeding, bescherming van natuur, landschap, dierenwelzijn en leefbaarheid van het platteland. Daarom is een focus op de lange termijn onontbeerlijk. We moeten de transitie maken naar meer duurzaamheid in de landbouw, aldus Veerman. Maar duurzaamheid is alleen mogelijk in een vitale sector. Daarom ziet de minister het als een taak van de overheid om te zorgen voor een klimaat waarin ondernemers kunnen doen waar ze goed in zijn, namelijk ondernemen. En om ze te helpen, te faciliteren, naast ze te staan, niet in de weg te staan, en zeker niets uit handen nemen.
Ministerie van LNV, 24/03/05
Harde maatregelen Albert Heijn en Superunie tegen gesjoemel met scharreleieren
Supermarkten Albert Heijn en Superunie (Dekamarkt, Deen e.a.) hebben harde maatregelen genomen nadat uit contra-expertise van het CPE (Controlebureau Pluimvee en Eieren) is gebleken dat op de door Wakker Dier onderzochte scharreleieren inderdaad sporen van draadgaas te zien waren. Deze sporen wijzen erop dat de eieren uit legbatterijen afkomstig zijn. Superunie heeft direct alle verdachte eieren uit de schappen gehaald en het betreffende eierpakstation laten weten deze eieren niet meer af te willen nemen. Bovendien heeft Superunie het eierpakstation aansprakelijk gesteld en hen laten weten dat het volgende incident een beëindiging van de relatie zal betekenen.
Bij Albert Heijn zijn vrije uitloopeieren (Graseieren) met batterijtypische sporen aangetroffen. Albert Heijn zal een diepgravend onderzoek verrichten naar de verdachte partij vrije uitloopeieren en haar controles op al haar eieren verscherpen. Bovendien heeft zij aangekondigd dat bij nieuwe constateringen van verdachte eieren, het gehele aanbod van de betreffende leverancier uit het assortiment zal worden gehaald.
Rusland verwacht voor dit jaar een uitbreiding van de productie van pluimveevlees met 10%. Ook in 2004 was er sprake van een dergelijke toename van de productie. De uitbreiding is een gevolg van importbeperkingen en de hoge binnenlandse prijzen die daar mede het gevolg van zijn. Voor 2005 heeft de Russische overheid het importquotum voor pluimveevlees niet gewijzigd en gehandhaafd op 1,05 miljoen ton. Binnenlandse producenten drongen aan op een verlaging van het quotum, waardoor de productie in eigen land nog sneller zou groeien.
Reactie op de uitspraak van de Raad van State over de milieuvergunning van Fibroned.
Al eerder noemden wij de procesgang rondom de milieuvergunning van Fibroned Kafkaësk.. Dit vind nu zijn trieste hoogtepunt in de huidige uitspraak van het hoogste bestuursrechtcollege. Sinds 1998 is Fibroned al bezig een Milieuvergunning te verkrijgen voor een biomassa energiecentrale van 33 MW die voornamelijk op pluimveemest draait.
Allereerst de termijn: De afdeling heeft 14 weken nodig voor een uitspraak, waar 6 weken voor staat en die zowaar 4 kantjes omvat. Iedere termijnoverschrijding wordt altijd direct en volledig afgestraft, alleen de hoogste rechter hoeft zich nergens iets van aan te trekken en kan rustig de tijd nemen.
Vervolgens de Uitspraak zelf: Volgens de Raad van State behoort Fibroned tot twee bedrijfstypes tegelijkertijd en moet daar ook de bittere consequenties uit trekken. Die consequentie is dat het bedrijf beschouwt wordt als een grote lawaaimaker, alhoewel de eigen adviseur van de Raad van State in zijn advies al geconcludeerd heeft dat van feitelijke geluidshinder geen sprake kan zijn. Nu Fibroned volgens de wet een grote lawaaimaker is, dient het bedrijf gevestigd te worden op een gezoneerd industrieterrein. Dit is niet het geval en dus wordt het besluit van de Provincie Gelderland om een milieuvergunning af te geven vernietigd. Een vernietigingsgrond die tijdens de behandeling verder slechts terloops en geheel aan het eind ter sprake kwam. Een verder belangenafweging vind niet plaats. Blijkbaar spelen zaken als het voldoen aan het Kyoto verdrag, toekomstige leveringszekerheid in de energie en het vervangen van fossiele brandstoffen voor de Raad van State niet, laat staan de belangen van ondernemers die voor innovatieve zaken hun nek uitsteken. Nederland is, met een steeds maar groeiende energiebehoefte, meer dan enig ander land afhankelijk van elektriciteitsproductie in het buitenland. Een volgende warme zomer als die van 2003 kan al voor daadwerkelijke leveringsproblemen zorgen.
Ondanks de mening van enkele bezwaarmakers, zie ik niet in welk belang van de Nederlandse maatschappij met dit vonnis gediend wordt. Zoals al eerder gemeld concludeerde de eigen adviseur van de Raad van State, naast de vele andere onderzoeken en rapporten, al dat van enige Milieu-, gezondheids-, of geluidshinder geen sprake is. Regels en procedures zijn blijkbaar heilig verklaard, en het belang wat zij dienen, dan wel de reden van hun bestaan, is niet meer relevant. Nederland zal daar in de toekomst de bittere vruchten van gaan plukken, als ondernemers hier niet meer willen investeren, de afhankelijkheid van het buitenland voor de productie van energie steeds meer toeneemt en iedere vorm van industriële activiteit feitelijk onmogelijk wordt gemaakt, zonder dat daar materiele overwegingen aan ten grondslag liggen.
Wij gaan er van uit dat de overheden dezelfde creativiteit aan de dag zullen leggen om ons op korte termijn te faciliteren als die welke nodig was om nieuwe snelwegen e.d. tegen onevenwichtige beroepsuitspraken in het kader van het Besluit Luchtkwaliteit te beschermen Ons inziens deugt het Nederlandse rechtssysteem niet waarin geen hardheidsclausule opgenomen is om in gevallen waarin het milieu afdoende beschermd wordt, formaliteiten te kunnen negeren. Op de lijst van slachtoffers van dit systeem prijken bijvoorbeeld de stadswijk IJburg en zeer recent nog het ADO-stadion. Als het kabinet het economisch herstel van Nederland en innovatief ondernemen echt wil steunen, is een noodwet hiervoor inmiddels wel op zijn plaats.
De nadruk die de Nederlandse mededingingsautoriteit op 'marktwerking' legt vormt een bedreiging voor agrarische coöperaties. De markt faalt voor mensen die dingen bij elkaar willen houden die in het huidige spel van marktkrachten opgedeeld zouden worden. Maar de boeren in die coöperaties moeten wel samenwerken om zelfstandig te kunnen blijven boeren. Die samenwerking wordt door de mededingingsautoriteit steeds moeilijker gemaakt. Dat zei Gert van Dijk, hoogleraar aan Nyenrode en Wageningen Universiteit en directeur van de Nationale Coöperatieve Raad (NCR), op 22 maart tijdens een bijeenkomst in het gebouw van de Sociaal-Economische Raad (SER) in Den Haag.
Coöperaties die met gewone ondernemingen moeten concurreren hebben een handicap: zij moeten marktconform presteren én iets extra's voor hun leden bieden. Dat kan alleen door via een betere afstemming in de keten de transactiekosten te verlagen. Onderzoek van het LEI toonde aan dat de opbrengst in de varkensvleeskolom door een betere afstemming met 5 eurocent per kilo zou kunnen stijgen. Maar juist deze afstemming stuit soms op onbegrip bij de mededingingsautoriteit, die de kolom al snel van kartelvorming verdenkt, aldus Van Dijk.
De provincie Gelderland had in februari 2004 geen vergunning mogen verlenen aan Fibroned voor een verbrandingsinstallatie van pluimveemest annex energiecentrale op het bedrijventerrein De Ecofactorij in Apeldoorn. Dit blijkt uit een uitspraak van de Raad van State van 22 maart 2005. Gevolg van de uitspraak is dat het college van Gedeputeerde Staten van Gelderland opnieuw moet beslissen op de aanvraag van Fibroned om een milieuvergunning. Omdat Fibroned een bedrijf is voor het verstoken van brandstoffen met een thermisch vermogen van 110 megawatt, behoort het tot de categorie van bedrijven die in belangrijke mate geluidhinder kunnen veroorzaken. Deze zogenoemde grote lawaaimakers kunnen 'slechts worden gevestigd op industrieterreinen met een daartoe passende bestemming en die met het oog daarop volgens de regels van de Wet geluidhinder zijn gezoneerd'.
Aan het nieuw te ontwikkelen industrieterrein De Ecofactorij is niet een bestemming gegeven die de vestiging van grote lawaaimakers mogelijk maakt. Evenmin is om het industrieterrein een zone vastgesteld om de geluidhinder binnen de perken te houden. Nu dit niet is gebeurd, had de provincie de vergunningaanvraag op grond van de wet moeten aanhouden. Door de aanvraag toch in behandeling te nemen, heeft het college van Gedeputeerde Staten gehandeld in strijd met de Wet milieubeheer, stelt de Raad van State.
Het is de tweede keer dat de Raad van State de vergunning voor Fibroned vernietigd. Op 5 maart 2003 heeft de Raad de vergunning vernietigd op formele en inhoudelijke gronden, onder meer omdat bij de beoordeling van de uitstoot van schadelijke stoffen onvoldoende was onderzocht of en in hoeverre aanvullende maatregelen moesten worden getroffen ter bescherming van het milieu. Hierop nam de provincie in februari 2004 een nieuwe beslissing, die nu dus op andere gronden niet in stand kan blijven.
Boeren zijn onmisbaar voor het welzijn van de samenleving. Dat vindt 90 procent van de Nederlanders, zo blijkt uit onderzoek in opdracht van het RKK-discussieprogramma Soeterbeeck. Voor zo'n 8 procent zijn de boeren wel overbodig: zij zouden liever zien dat het boerenland plaats maakt voor nieuwe woonwijken. De ondervraagde Nederlanders vinden dat boeren een belangrijke taak hebben. Ze zorgen volgens 88 procent voor de voedselproductie. Bijna viervijfde meent tevens dat de boeren nodig zijn om het open landschap te behouden. Nederlandse boeren moeten ook voedsel blijven produceren, stelt 74 procent. Zij vinden zichzelf verplicht daar zelf een steentje aan bij te dragen door bijvoorbeeld groenten en fruit van eigen bodem te kopen. Ook als dat wat extra kost. Met de centrale stelling 'Nederland moet zijn boeren koesteren' worden de resultaten van het onderzoek dinsdag gepresenteerd in Soeterbeeck. Het onderzoek is uitgevoerd door bureau Veldkamp. (anp)
Veerman: Psychische begeleiding boeren geen zaak voor LNV
In principe is het aan de reguliere instellingen voor gezondheidszorg om boeren ook psychisch te begeleiden. Het ligt niet in de rede om daarnaast voor deze begeleiding structureel en separaat als minister van LNV initiatieven te nemen. Wel heeft is bij een aantal ontwikkelingen bewust gekozen om de psychosociale aspecten mee te nemen. Dat schrijft minister Veerman van Landbouw in een brief aan de Tweede Kamer in reactie op een brief van het Contact Christen Agrariërs (CCA). In het Handboek communicatie bij crises LNV en in het Concept beleidsdraaiboek Mond- en Klauwzeer bijvoorbeeld, wordt bewust aandacht gegeven aan mogelijke psychosociale gevolgen. Bij de bespreking van de draaiboeken zijn mensen en organisaties met aandacht voor het sociaal-emotionele aspect uitgenodigd. In het subsidieproject Van crisis naar kans, dat in 2005 wordt geëvalueerd, is hiervoor ook volop aandacht, aldus Veerman.
Ook werkt LNV samen met het ministerie van Volksgezondheid aan een werkconferentie ten behoeve van sociaal-emotionele problematiek bij agrariërs getroffen door dierziektecrisis, waarbij organisaties en personen die hier hun verantwoordelijkheid innemen worden uitgenodigd.
Wakker Dier: op kleine schaal fraude met scharreleieren
Supermarkten verkopen op kleine schaal scharreleieren die die naam niet mogen hebben. Dat stelt Stichting Wakker Dier. Uit een steekproef komen sterke aanwijzingen naar voren dat legbatterijeieren als scharreleieren worden verkocht, aldus Wakker Dier. Met ultraviolet-apparatuur worden sporen van draadgaas uit kooien zichtbaar op een ei. Met het overgrote deel van de meer dan duizend onderzochte eieren bleek niets mis, aldus Wakker Dier. Er werden 36 diervriendelijke eiersoorten (zelfde merk, leverancier, supermarkt en datum) onderzocht. Zes soorten vertoonden opmerkelijk veel kooisporen (draadgaas). Een woordvoerder benadrukte zaterdag dat het gaat om aanwijzingen. "Het is geen bewijs." Wakker Dier heeft maandag overleg met de supermarkten, die harde maatregelen hebben aangekondigd tegen frauderende leveranciers. Indien sprake blijkt te zijn van fraude wil Wakker Dier dat er extra garanties en controles worden ingebouwd om in de toekomst de consument te garanderen dat ze gegarandeerd scharreleieren kopen. (agr. dagblad)
Het Paasnummer van Pluimveehouderij staat in het teken van projecten. Pluimveeprojecten die de verbeelding prikkelen en de daadkracht kietelen. Het is weleens goed om gekieteld en geprikkeld te worden door andere inzichten, nieuwe ideeën, frisse plannen. Dat maakt een mens opener voor vernieuwing en vooruitgang. En het moet gezegd, de pluimveehouderij biedt er alle gelegenheid voor, want het is verrassend om te zien hoeveel projecten er gaande zijn. Projecten die vernieuwend zijn en de pluimveehouderij vooruit kunnen helpen. De redactie heeft voor dit paasnummer een keus gemaakt en omdat niet alles kan lukken, hebben we er ook een project tussen gestopt dat níet van de grond kwam.
Onderhandelaars van de NOP, ANEVEI, PVE en KAT zijn het op hoofdlijnen eens geworden over een wederzijdse gelijkschakeling van en een samenwerking tussen de kwaliteitseissystemen IKB EI en KAT. Op grond hiervan kunnen Nederlandse alternatieve IKB -eieren ook als KAT-eieren op de Duitse markt verkocht worden en op termijn ook andersom.
De Plukon Royale Groep sluit haar kalkoenslachterij in Boxmeer en broederij in Ruinen. Om bedrijfseconomische redenen. De contracten met 45 kalkoenmesters en drie opfok- en vermeerderingsbedrijven worden beëindigd. Het bedrijf meldt wel actief te blijven in de productie en vermarkting van kalkoenvleesproducten voor de Neder- landse en Duitse retailmarkt. Deze productie wordt overgenomen door andere Plukon vestigingen.
Ei-eiwit lijkt een rol te kunnen spelen bij het tegengaan van overgewicht en vetaanzet. Dat blijkt uit de eerste resultaten van een Amerikaans onderzoek dat wordt gefinancierd door de U.S. Poultry & Egg Association. Mocht dit het geval blijken, dan zou dit het eiverbruik een enorme impuls kunnen geven en het ei de status van funtioneel voedingsmiddel verschaffen.
Het implementeren van de Europese richtlijn voor het welzijn van leghennen (74/1999) in landelijke wetgeving is in België nog steeds een politiek spel. Belgische pluim- veehouders nemen dan ook een afwachtende houding aan. Enkelen hebben gekozen voor de verrijkte kooi en sommigen zijn overgeschakeld naar een alternatief sys- teem. Dit bleek tijdens de discussiemiddagen over de leghennenhouderij van het proefbedrijf in Geel.
De Productschappen Vee, Vlees en Eieren (PVE) hebben pluimveehouders geadviseerd om het pluimvee met vrije uitloop binnen te houden tot eind april 2005. Wanneer een pluimveehouder dat advies opvolgt, kan hij de geproduceerde eieren niet meer verhandelen als vrije uitloop- of als biologische eieren. De eieren kunnen dan uitsluitend als scharreleieren worden verhandeld. Het gebruik van een onjuiste handelsbenaming door pluimveehouders kan uiteindelijk leiden tot een berechtingsrapport of het intrekken van hun certificaat. De PVE hebben de pluimveehouders niet op deze consequentie gewezen in hun brief. Dat schrijft minister Veerman van LNV in antwoord op vragen van Tweede-Kamerlid Marijke Vos van GroenLinks over de oproep van de PVE om kippen binnen te houden. Volgens de minister kunnen de PVE autonoom adviezen geven aan de sector. Hij zal de PVE echter verzoeken voortaan volledig te zijn in hun advisering aan de pluimveehouders.
De aanleiding voor het advies van de PVE is de uitbraak van vogelpest in Azië. Het ophokken van het pluimvee wordt door de PVE gezien als een middel om insleep door trekvogels van het vogelpestvirus uit Azië in Nederland te voorkomen.
Veerman acht een veterinaire noodzaak voor een dergelijke maatregel niet aanwezig, daar de vogeltrek die jaarlijks over Nederland plaatsvindt van Zuidwest-Europa of (Noord) West-Afrika naar Noord-Europa, Scandinavië en Noord-Rusland gaat en weer terug. Er zijn geen trekroutes vanuit Azië over Nederland/West-Europa. Daarbij komt dat de wilde watervogels, die het natuurlijk reservoir zijn van laag pathogene vogelpest, niet alleen als trekvogels in Nederland voorkomen maar ook als standvogels. Daardoor is er het hele jaar door een kleine kans op insleep van het laag pathogene virus. Een tijdelijke ophokplicht kan volgens Veerman niet de garantie bieden dat er geen insleep plaatsvindt van het laag pathogene vogelpestvirus.
Op 17 maart promoveerde Daniëlle Schuijffel aan de Faculteit Diergeneeskunde in Utrecht. Zij deed onderzoek naar mogelijkheden om een nieuw vaccin te ontwikkelen tegen de bacterie Ornithobacterium rhinotracheale (ORT). Deze bacterie veroorzaakt luchtweginfecties onder pluimvee, maar kan ook leiden tot ontstekingen aan de gewrichten en de lever. Het werk van Schuijffel vormt een solide basis voor de verdere ontwikkeling van een kruisbeschermend O. rhinotracheale vaccin. Voor de preventie en behandeling van de bacterieinfectie zijn pluimveehouders steeds meer afhankelijk van de beschikbaarheid van veilige en effectieve vaccins. In de praktijk blijkt de bacterie namelijk steeds vaker resistent tegen antimicrobiële middelen. Daniëlle Schuijffel zocht naar O. rhinotracheale antigenen die gebruikt kunnen worden voor een nieuw vaccin dat kruisbescherming biedt tegen infectie met verschillende serotypes van de bacterie.
De onderzoekster heeft zich in eerste instantie verdiept in de immunologie van de infectie. Vervolgens heeft ze kruisbeschermende antigenen geïdentificeerd en naar manieren gezocht waarop deze antigenen aan de gastheer toegediend kunnen worden. Schuijffel kon aantonen dat antilichamen van belang zijn bij bescherming tegen een O. rhinotracheale infectie, en dat immuunsera gebruikt kunnen worden voor de selectie van kruisbeschermende antigenen. Haar werk vormt een solide basis voor de verdere ontwikkeling van een kruisbeschermend O. rhinotracheale vaccin.
Plukon, onderdeel van de Cebeco Groep, gaat de kalkoenslachterij in Boxmeer sluiten. Dat heeft het bedrijf op 15 maart naar buiten gebracht. De betreffende slachterij, waar 85 mensen werken, zorgt voor circa 10 procent van de totale productie van Plukon. Het bedrijf wil de herstructurering nog voor de zomer afronden. De contracten met 45 kalkoenmesterijen en 3 opfok- en vermeerderingsbedrijven worden beëindigd. Plukon zet de kalkoenproducten vooral af in Duitsland. Daar ondervindt het bedrijf veel concurrentie van slachterijen uit Oost-Europa. Aanbieders uit Polen en Hongarije leveren producten tegen een 25% lagere prijs. De arbeidskosten liggen in deze landen aanzienlijk lager, aldus algemeen directeur Poortinga van Plukon. Daarnaast is er momenteel sprake van een productieoverschot in Europa, waarvan het effect nog wordt versterkt door de importen van pluimveevlees uit Brazilië.
Bij de verschillende onderdelen van Plukon Royale werken in totaal rond de 1400 mensen. Het bedrijf werkt aan een sociaal plan voor de betrokken werknemers in Boxmeer.
DFT / Agrarisch Dagblad, 16/03/05
Vogelpest slaat nu ook toe op bedrijf in Noord- Korea
Noord-Korea heeft zeer waarschijnlijk te kampen met uitbraken van vogelpest. Een bedrijf in de hoofdstad Pyongyang van het hermetisch voor de buitenwereld gesloten communistische land zou zijn getroffen, melden diverse internationale persbureaus. Noord- Koreaanse media melden wel dat maatregelen worden genomen om insleep van de ziekte te voorkomen. Inmiddels hebben Zuid- Koreaanse vleesbedrijven bestellingen in Noord- Korea afgezegd. Een uitbraak in Noord- Korea kan verstrekkende gevolgen hebben. De gesloten structuur maakt het onmogelijk in te schatten hoe zeer de ziekte toeslaat. Ook kunnen buitenlandse organisaties geen hulp bieden. Daardoor blijft onduidelijk wat het besmettingsgevaar is richting buurlanden. In Vietnam is een 69- jarige man vermoedelijk aan de gevolgen van besmetting met vogelpest overleden. Of dat echt het geval is, is nog niet door de overheid of de wereldgezondheidsorganisatie WHO bevestigd. (AgD)
Aantal besmettingen met Mg in pluimveehouderij neemt af
De Gezondheidsdienst voor Dieren (GD) constateert minder besmettingen met Mycoplasma gallisepticum (Mg) in de legsector. Naar schatting krijgt zo'n 3% van de koppels leghennen met een infectie te maken. Vijf jaar geleden lag dat percentage nog rond de 10%. De oorzaak voor een infectie wordt gezocht in de invoer van dieren uit het buitenland na de vogelpesttperiode van 2003. De bacterie Mycoplasma gallisepticum veroorzaakt bij pluimvee vooral problemen aan de luchtwegen, die kunnen leiden tot een daling van de productie en extra sterfte. Mg komt ook voor onder kalkoenen en bij vermeerderingsdieren.
De GD stuitte het afgelopen jaar vijf maal op besmetting met Mg op een vermeerderingsbedrijf. De oorzaak werd gezocht in de contacten tussen hanen tijdens het transport. De ziekte trad ook op nadat er op een bedrijf hanen werden bijgeplaatst. Ook enkele kalkoenbedrijven kregen het afgelopen jaar met een Mg-infectie te maken.
Oogst, 11/03/05
Hobbypluimveehouders aangeklaagd voor overtreden vervoersverbod
Op 15 maart staan zes mensen die voor hun hobby pluimvee houden voor de rechter in Den Bosch. Ze worden ervan verdacht in 2003 in de tijd van de vogelpest het vervoersverbod te hebben overtreden. Van de oorspronkelijke aanklachten die er tegen de groep waren ingebracht is dat nog de enige waarvoor ze zich moeten verantwoorden. Een van de verdachten is Kenneth Broekman uit Someren. Hij deed de Algemene Inspectiedienst (AID) in juni 2003 geloven dat er een heel netwerk van hobbydierhouders bestond dat probeerde hun dieren te vrijwaren van de ruimingen die tijdens de crisis plaatsvonden. In werkelijkheid probeerde Broekman alleen zijn eigen kippen en ganzen in veiligheid te brengen. Wel verstuurde hij een reeks e-mails waarin hij suggereerde dat er een dergelijk netwerk bestond. De AID onderschepte zijn berichten en arresteerde hem voor zijn activiteiten.
Broekman werd aangehouden op verdenking van lidmaatschap van een criminele organisatie. Hij werd pas na 14 dagen uitgebreid verhoor vrijgelaten. Van de oorspronkelijk negen aanklachten, rest er nu nog één: het overtreden van het vervoersverbod.
Een 46-jarige verpleegster in Vietnam is besmet geraakt met het H5N1-vogelpestvirus. De verpleegster verzorgde een 21-jarige Vietnamees die eveneens besmet was geraakt met het virus. De vrouw is de tweede verpleegkundige die bij het verzorgen van patienten besmet raakt met het vogelpestvirus. Sinds de nieuwe uitbraak van vogelpest in december 2004 zijn 25 Vietnamezen besmet geraakt, van wie er 13 zijn gestorven.
Henk Coolen genomineerd voor agrarisch ondernemersprijs 2005
Veel kalkoenenhouders zijn ermee gestopt. De slechte prijzen en crises deden hen de das om. Voor Henk Coolen betekende de vogelpestcrises een nieuw begin. Het begin van een nieuw avontuur en een nieuw product. Hij timmert nu aan de weg met bronskleurige kalkoenen die de tijd krijgen om te groeien. Niche is de enige uitweg voor de intensieve veehouderij. Voor de kalkoenensector heet die niche KellyBronze. De kerstkalkoenen voor fijnproevers komen nog allemaal uit Groot-Brittannië. Henk Coolen (46) wil uiteindelijk ook Nederlandse kalkoenenhouders aan de KellyBronze te krijgen. Daarom haalt hij de vreemdste toeren uit om de consument lekker te maken voor de bronsgekleurde kalkoen. Coolen is geen boer. Hij is showmaster. Hij klimt op het podium om het KellyBronze-gevoel te verkondigen. Hij organiseert kookdemonstraties en groepsreisjes naar de familie Kelly in Groot-Brittannië.
Coolen heeft het verhaal over de bronskleurige kalkoen al honderden keren verteld. Het verhaal over Paul Kelly in Wales, die op een eigen manier een heel ander ras kalkoenen houdt dan gebruikelijk in de Europese kalkoenenhouderij. De KellyBronze wordt niet geslacht op de gangbare leeftijd van 16, respectievelijk 21 weken voor hennen en hanen, maar pas als ze volwassen zijn op 22 weken. Daarmee krijgen de dieren een eigen, natuurlijke smaak.
Verder wordt alles in het werk gesteld voor een optimaal dierenwelzijn en wordt het milieu zo veel mogelijk ontzien, want het klassieke imago dient helemaal te kloppen.
Al sinds de vogelpestcrisis toert Coolen door het land met zijn KellyBronze-show. Zijn kalkoenenbroederij verloor de helft van de omzet. In 2002 verkocht hij 2,2 miljoen kuikens, een jaar later waren dat er amper een miljoen. Nu is hij weer opgeklommen tot 1,4 miljoen kuikens. Eind dit jaar hoopt hij er 1,6 miljoen te kunnen verkopen.
KellyBronze, een dure kalkoen, daarvan is Coolen zich bewust. Maar die prijs hoort ook bij de kracht van het product. ”Het is een heel ander segment dan het gewone vlees. Ik ga daarom geen concessies doen aan de prijs.” Hij gaat dan ook geen prijsafspraken maken met supermarkten. ”Dan is het einde zoek.” Om het milieu tegemoet te komen, de voedselveiligheid, maar ook de smaak van de kalkoen, is ook een droogplukmachine ontwikkeld. Hiermee worden de dieren droog geplukt in tegenstelling tot de gangbare methode met heet water. De machine bespaart 90 procent water, voorkomt kruisbesmetting en is dus beter voor de voedselveiligheid. ”Het plukken zelf wordt nog verbeterd, in 2006 of 2007 komt het apparaat op de markt.”
Op proefbedrijf het Spelderholt in Lelystad is bij de vleeskuikens onderzoek gedaan met voer- en waterlijnen die met een snelheid van 0,15 meter per minuut in de breedte van de stal bewogen. Het idee achter het systeem is dat wanneer de dieren niet continu op dezelfde plek drinken en eten het strooisel droger blijft, waardoor de kuikens minder wondjes aan de hakken en zolen oplopen. Dat bleek inderdaad het geval. De technische resultaten vielen echter tegen. In Nederland zijn er weinig cijfers bekend over wondjes aan de hakken en zolen bij vleeskuikens. In het buitenland stelt men soms bij meer dan 30% van de dieren dergelijke wondjes vast. Dat is pijnlijk voor de dieren en kan ten koste gaan van de groei omdat de kuikens minder vaak de voerbak opzoeken. Ook maken ernstige pootbeschadigingen dit deel van het vleeskuiken onverkoopbaar.
Het mobiele voer- en drinksysteem dat werd gebruikt op het Spelderholt werd geleverd door Ridder Aandrijfsystemen. Dit bedrijf heeft al ervaring met een vergelijkbare voerlijn voor kalkoenen. In de proef in Lelystad bleef het strooisel 10% droger dan normaal. Ook het aantal dieren met pootgebreken was aanzienlijk minder.
De economische resultaten bleven echter achter bij die van een gangbaar voersysteem. Onderzoeker Teun Veldkamp verklaart dat uit het feit dat er meer gedrang bij bewegende voerbakken ontstaat. Hij verwacht het probleem te kunnen ondervangen door meer voerbakken te plaatsen en het systeem uit te breiden met een start-stopregeling.
Roelof Pol wilde een alternatief voor de batterij, maar geen traditioneel scharrelsysteem. Ook anders dan de toenmalige volièresystemen, die in zijn ogen niet veel meer waren dan 'opengewerkte' batterijen met daarnaast op springafstand legnesten. De pluimvee- houder in het Drentse Kerkenveld nam in 1994 een nieuwe stal met een traditionele scharrelstal in gebruik. Hij had toen ook nog een batterijstal en de bedoeling was die eveneens te vervangen door een scharrelstal. Maar zijn ervaringen met scharrel waren niet geweldig. Pol bedacht en ontwikkelde vervolgens het RED-L systeem, een portaal-volièresysteem. Op 9 juli 1999 nam hij een nieuwe stal in gebruik met zijn zelfontworpen systeem. Sinds de introductie zijn er ruim 100 van deze systemen verkocht, waarvan 38 in Nederland. Binnenkort neemt Pol op zijn bedrijf een tweede RED-L-stal in gebruik. Deze stal is niet wezenlijk anders dan de eerste, maar bevat wel de nieuwigheden die sinds de introductie zijn bedacht.
Inkomensderving
Doorvoering van het voorstel van de Europese Commissie om in vleeskuikenstallen een maximale bezetting toe te staan van 30 kg per vierkante meter met een uitloopmogelijkheid naar 38 kg zou voor de Nederlandse vleeskuikenhouders een fikse aderlating betekenen, zo heeft het LEI berekend. Zowel bij uitladen als niet-uitladen is de daling in inkomen circa 11.000 euro bij 38 kg en circa 31.000 euro bij 30 kg. Het LEI-rapport concludeert dat door verlaging van de bezettingsdichtheid de toch al zwakke concurrentie- positie met derde landen verder zal verslechteren.
Knelpunten
Dierenwelzijn staat hoog op de maatschappelijke agenda. Pluimveehouders spelen daarop in door te reageren op toekomstige wetgeving en ontwikkelingen in de markt. Voordat een pluimveehouder kan investeren in diervriendelijke houderijsystemen, krijgt hij echter te maken met allerlei regels en wetten op het terrein van milieu, ruimtelijke ordening, brandveiligheid etc. Op verzoek van het ministerie van LNV heeft een projectteam van Wageningen-UR de belangrijkste knelpunten in kaart gebracht. De conclusie is dat leghennenhouders die omschakelen naar alternatieve systemen tal van problemen tegenkomen. Het merendeel van deze problemen is oplosbaar, maar dat gaat gepaard met extra kosten, tijdverlies en irritatie.
De Duitse Kleinvolière voor leghennen is een kooi- en geen alternatief huisvestingssysteem. Dat valt op te maken uit het rapport van de EFSA (European Food Safety Authority) over welzijn van leghennen in verschillende huisvestingssystemen. Volgens Anevei-voorzitter Ton van Dijk biedt dit perspectieven voor Nederland, dat hierdoor in de toekomst meer eieren naar Duitsland kan exporteren. Het EFSA-rapport is te hier te downloaden.
C1000 heeft de prijs van een aantal vleesproducten verhoogd, waaronder die van kipfilet. Deze is met 50 cent verhoogd naar €6,98 per kilo. Volgens een woordvoerder van Schuitema hebben de stijgende prijzen te maken met prijsstijgingen op de inkoopmarkt. C1000 verwacht dat de prijsstijgingen op de vleesmarkt structureel zijn.
De aangeboren weerstand van kippen is te verbeteren door de dieren te selecteren op antilichaamrespons. De Poolse onderzoekster Maria Siwek, die deze week aan de Wageningen Universiteit promoveerde, denkt dat aangeboren immuniteit is op te nemen in fokprogramma's om zo het gebruik van antibiotica in de pluimveehouderij te verminderen.
De kosten van de salmonellabestrijding in Denemarken zijn voor de pluimvee- en varkenshouderij twee keer zo hoog als de maatschappelijk-economische winst die met de plannen wordt gehaald. Dat beweert het Deense landbouweconomisch instituut in een analyse over het economische nut van het Deense salmonellabestrijdings- programma, aldus de correspondent van Agrarisch Dagblad.
Tweede Kamer heeft nog veel vragen over nieuwe mestwet
De verschillende fracties in de Tweede Kamer hebben nog veel vragen en opmerkingen over de nieuwe mestwet die per 1 januari 2006 van kracht moet worden. De wet zal waarschijnlijk in mei van dit jaar door het parlement behandeld worden. De vragen van de Kamerfracties hebben onder andere betrekking op de normen. Enkele partijen stellen voor de bemestingsnormen over meer jaren te salderen. GroenLinks vindt de normering die in de huidige voorstellen staan te ruim, terwijl de VVD graag zou zien dat er in de excretienormen een beloning wordt ingebouwd voor vooruitstrevende boeren.
De PvdA is ongelukkig met het feit dat door de huidige normen het op stal houden van vee juist wordt beloond. De partij vraagt zich ook af of het kabinet er nog wel in slaagt de wet op tijd rond te krijgen en wil weten wat de consequenties zijn als dat niet lukt. Ook de SGP vraagt aandacht voor dat punt. De partij vindt dat er uiterlijk 1 juli duidelijkheid moet zijn over de nieuwe regeling.
Boerderij, 08/03/05
Ammoniakuitstoot 75% lager bij meeretage-stal vleeskuikens
De ammoniakemissie van het Vencomatic Broiler System (VBS) is tijdens de zomerronde gemiddeld 20,3 gram per dierplaats per jaar en tijdens de herfstronde 20,4 gram per dierplaats per jaar (inclusief 19% leegstand). Op jaarbasis is de ammoniakemissie 75% lager dan de emissiefactor voor traditionele grondhuisvesting. Dit concludeert de stalemissie-meetploeg van Agrotechnology & Food Innovations (A&F), onderdeel van Wageningen UR. Het Vencomatic vleeskuikensysteem is een meeretage-systeem, waarin vleeskuikens kunnen worden gehuisvest. De kuikens zitten op een transportband, die bedekt is met papier en strooisel. Aan het einde van de groeiperiode worden kuikens en mest naar de achterzijde van de stal getransporteerd, waar ze automatisch gescheiden de stal verlaten. Uniek aan dit systeem is de klimaatbeheersing, die op dierniveau is geoptimaliseerd.
Naast ammoniak heeft de stal-emissie-meetploeg van A&F de geuremissie gemeten. In tegenstelling tot de ammoniakemissie is de geuremissie van VBS hoger dan uit traditionele stalsystemen. Onduidelijk is of dit een effect van het stalsysteem is of dat managementfactoren, zoals bijvoorbeeld voersamenstelling, een rol hebben gespeeld.
Uit eerder onderzoek bleek ook al dat er geen relatie is tussen de uitstoot van geur en ammoniak uit pluimveestallen. De geuremissie van een stal voor leghennen met een legbatterij is bijvoorbeeld vergelijkbaar met die van een scharrelstal met grondhuisvesting terwijl de ammoniakemissie van een scharrelstal tien maal zo hoog is als van een stal met een legbatterij.
Door een daling van het aantal vleeskuikenplaatsen en de toenemende consumptie is de overproductie van pluimveevlees in Nederland en België, die in 2002 nog bestond, inmiddels verdwenen. De prijzen van vleeskuikens stijgen daardoor weer enigzins. Dat zegt Petro Boon, manager Pingo Poultry Farming en Feed Benelux in het huisblad Perspectief van Pingo. Vleeskuikenshouders moeten echter niet te vroeg juichen, stelt Boon. De toenemende consumptie van pluimveevlees is voor een deel een gevolg van betere afzetmogelijkheden van bewerkte producten. Voor die producten kan ook diepgevroren Braziliaans pluimveevlees worden gebruikt.
Agrarisch Dagblad, 08/03/05
Lokale producten nog beter voor milieu dan biologische
Biologische landbouwproducten zijn waardevol, maar de consument helpt het milieu nog meer door voedsel te kopen dat in de nabije omgeving geproduceerd werd. Voor het Verenigd Koninkrijk is dat 20 kilometer, zegt een rapport in het internationale vakblad Food Policy. Het rapport pleit voor meer lokale productie en consumptie. De boodschap is dat het niet genoeg is voedsel te kopen uit eigen land, nog beter is dat het uit de eigen streek komt. Jules Pretty van de universiteit van Essex en zijn collega Tim Lang van City University berekenden dat het over lange afstanden vervoeren van voedsel meer schade aanricht aan het milieu dan het bedrijven van niet-biologische landbouw op zich. Ze stootten daarbij op een aantal verrassende resultaten. Zo blijkt het wegtransport nog schadelijker te zijn dan het vliegtuig. Vandaar hun advies om niet alleen voedsel te kopen uit het Verenigd Koninkrijk, maar daarbovenop ook uit de eigen regio. Al geven de auteurs toe dat de belabberde labeling van voedingsproducten die bewuste keuze vaak niet toelaat.
Pretty en Lang berekenden voor het Verenigd Koninkrijk het ecologisch prijskaartje van elke stap in de voedselproductie. In die prijs zitten externe kosten zoals schade aan milieu en wegeninfrastructuur, zegt Pretty. Indien al het voedsel verhandeld wordt binnen een straal van 20 kilometer verminderen de milieu- en infrastructuurkosten met een factor tien. De daling van 3,4 miljard euro tot 340 miljoen euro is dan goed voor een jaarlijkse milieubesparing van meer dan 3 miljard euro.
Ook de biologische landbouw kan een forse bijdrage leveren in die kostenbesparing. Als alle landbouwers in het Verenigd Koninkrijk zouden overschakelen naar bio, dan spaart dit 1,6 miljard euro milieukosten uit. De consument kan nog 150 miljoen euro bijdragen door per fiets, te voet of met de bus zijn voedsel te gaan kopen.
Op de website van het ministerie van LNV is het verslag gepubliceerd van de bijeenkomst van het LNV-Consumentenplatform op 17 december 2004. Er zijn vier decontaminatiemethoden, besproken: chloorbehandeling, hittebehandeling, melkzuurbehandeling en doorstralen.
LNV legde de volgende vragen aan het Consumentenplatform voor:
* Wat is uw mening over het toepassen van decontaminatie in relatie tot de nadelige gezondheidseffecten van de consumptie van besmet vlees?
* Zijn er andere oplossingen met vergelijkbaar effect meer gewenst dan decontaminatie?
* Is het huidige risico op Salmonella- en Campylobacterbesmetting (on)acceptabel voor alle Nederlanders of alleen voor specifieke groepen?
* Welke methoden zouden uw voorkeur hebben indien decontaminatie nationaal wordt toegestaan?
* Zijn er extra voorwaarden nodig voor een verantwoorde introductie van decontaminatie van pluimveevlees?
Over iedere vraag is breeduit gesproken.
Beleidssuggesties van het Consumentenplatform aan het ministerie van LNV.
Maatregelen voorafgaand aan het besluit decontaminatie toe te staan
1 Maak de afweging tussen de maatschappelijke kosten van infecties met Salmonella en Campylobacter en de kosten van (het invoeren van) decontaminatie.
2 Bekijk, bij de afweging om decontaminatie al dan niet toe te staan,hoe met andere risico’s in de samenleving wordt omgegaan. Te veel en te vet eten levert bijvoorbeeld meer gezondheidsproblemen op.
3 Stel eisen aan de veiligheid, effectiviteit en toepasbaarheid van de methode en zorg ervoor dat de kleur, smaak en consistentie van het product niet worden aangetast.
4 Denk na over wat het toestaan van decontaminatie van pluimveevlees kan betekenen voor het beleid ten aanzien van bijvoorbeeld eieren en rauwmelkse kaas. De vraag is of je daar zulke maatregelen moet willen.
Salmonella en Campylobacter
1 Maak in de discussie over decontaminatie duidelijk onderscheid tussen Salmonella en Campylobacter, omdat deze bacteriën ieder om een andere aanpak vragen.
2 Pak Salmonella aan het begin van de keten aan. Evenals in de varkensvleesketen, moet een Salmonellavrije pluimveevleesketen mogelijk zijn. Gebruik daarbij de ervaringen uit andere landen zoals Zweden, Brazilië en Thailand (als deze Salmonellavrij zijn).
3 Salmonellabesmetting is vooral een probleem in de zomer. Stimuleer de productie en verkoop van bijvoorbeeld voorgegaarde barbecuepakketten (bijvoorbeeld door verhitting) om het aantal ziektegevallen terug te dringen.
Onderzoek en voorlichting
1 Consumenten weten weinig van Campylobacter. Geef consumenten goede en feitelijke informatie en voorlichting over de risico’s van Campylobacter.
2 Onderzoek hoe de problemen met Salmonella in de varkensvleesketen zijn opgelost.
3 Indien de overheid tot decontaminatie toestaat is het van belang aan consumenten uit te leggen waarom decontaminatie nodig kan zijn en wat de (maatschappelijke) voordelen zijn.
4 Blijf ook nadat decontaminatie is toegestaan voorlichten over de voedselrisico’s van (pluimvee)vlees.
5 Inventariseer hoe consumenten in andere landen, zoals bijvoorbeeld de VS, op het invoeren van decontaminatie hebben gereageerd.
6 Zorg dat consumenten zich bewust worden van het productieproces en welke stappen binnen de keten nodig zijn voordat het vlees op hun bord ligt.
7 Besteed in de consumentenvoorlichting naast de mogelijke risico’s van pluimveevlees ook aandacht aan het feit dat koken ontspannen en leuk kan zijn.
Maatregelen
1 Zorg dat inferieur vlees niet met decontaminatie wordt opgewaardeerd.
2 Neem extra maatregelen om te waarborgen dat de keten hygiënisch blijft werken als decontaminatie wordt toegestaan.
3 Zorg dat koks in restaurants en zorginstellingen voorzorgsmaatregelen nemen, zoals het pluimveevlees eerst wassen met azijnzuur en citroen.
Zie voor een weergave van de discussie de site van LNV.
De consumentenprijzen van vrijwel alle voedingsmiddelen die meewegen in de berekening van het inflatiecijferm, zijn in 2004 gedaald. De grote uitzonderingen zijn brood (+0,7 procent), varkensvlees (0), kalfsvlees (+1,8) en vleeswaren (+0,7). Voeding daalde vorig jaar gemiddeld, gedreven door de prijzenslag in de supermarkten, 3,1 procent in prijs, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Enkele opvallende dalers waren volgens het CBS: toetjes (-4,3), eieren (-13,1), fruit (-4,3) en verse groente (-8,1).
De lijst van praktisch bruikbare systemen om de ammoniakemissie op vleeskuikenbedrijven te verlagen is kort. Maar er gloort hoop. De verwachting is dat binnenkort het systeem Imago een erkenning krijgt en een plek opeist binnen de Regeling Ammoniak en Veehouderij. Ondanks dat er pas enkele ondernemers gebruik van maken, zijn de reacties overwegend positief. Sterke troeven van het systeem zijn de eenvoud, de forse ammoniakreductie en de relatief lage investeringskosten. De ammoniakuitstoot kan worden teruggebracht tot 12 gram per kuiken. De totale investering per kuiken bedraagt ongeveer €1,20. De investering voor de vloerverwarming is circa €0,60 per kuiken. Net als andere emissiearme systemen geeft Imago een toename van het elektriciteitsverbruik, maar bespaart het iets op de stookkosten omdat de warme lucht uit de nok beter wordt benut. Met genoemde €1,20 per plaats is het systeem tot op het heden het goedkoopste emissie- arme systeem voor vleeskuikens.
Aansprakelijkheid
Sinds 1 januari is de Algemene Levensmiddelen Verordening van kracht. Deze regelt onder andere verantwoordelijkheid, traceerbaarheid, melding en terughaalacties betreffende onveilige producten. De verantwoordelijkheid wordt gelegd bij de producent. Dit zou kunnen betekenen dat wanneer een pluimvee- slachterij een terughaalactie moet uitvoeren, vanwege restanten van medicijnen in vlees, de kosten op de pluimveehouder worden verhaald. Gelukkig bestaan er mogelijkheden om de risico's te beperken.
Vogelmijt
Praktijkonderzoek heeft vorig jaar in opdracht van het PPE een literatuurstudie naar de vogelmijt gedaan en een enquête over deze parasiet uitgevoerd bij pluimveehouders. Ook zijn contacten gelegd met vogelmijtdeskundigen in binnen- en buitenland. In een artikelenreeks worden de resultaten van dit onderzoek gepresenteerd
Het ministerie van LNV wil innovaties in de pluimvee- houderij gaan bevorderen met een subsidieregeling. Dat meldde Renée Bergkamp, directeur-generaal van het ministerie, deze week tijdens de themadag Ketenkennis = Ketenkracht in 's-Hertogenbosch. De regeling is nog niet klaar en hoeveel geld er voor beschikbaar is, wil LNV ook nog niet zeggen. De subsidieregeling is een initiatief van LNV, het PPE, de NOP en de Nepluvi.
Tijdens de themadag Ketenkennis merkte Nepluvi-voorzitter Jan Odink op dat de pluimveevleessector de crisis achter de rug heeft. ,,We zitten nu in een herstelfase. Daarin past een innovatieregeling om de structuur van de vleessector te verbeteren.'' Odink leidde daar de workshop 'Deltaplan Vleeskuikens', waar aan de hand van een aantal stellingen werd gesproken over wat er nodig is de pluimveevleessector krachtiger te maken. De inleidingen van de themadag zijn vanaf maandag te zien op internetsite van de Stichting Agro Keten Kennis.
Het Bureau Diergeneesmiddelen (BDG) is deze week overgedragen van het ministerie van LNV naar het ministerie van VWS. Het BDG wordt ondergebracht bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG). Daarvoor is gekozen vanwege de overeenkomsten tussen diergeneesmiddelen en geneesmiddelen voor menselijk gebruik. Het BDG, voorheen Bureau Registratie Dier- geneesmiddelen, is gevestigd in Wageningen.
Op pluimvee- en varkensvlees komt wellicht ook een verplichte vermelding van het herkomstland op het etiket. Nu is dat alleen het geval bij rundvlees. De Europese Commisarissen Kyprianou (Consumentenbescherming) en Fischer Boel (Landbouw) melden hierop te gaan studeren. Nederland is voorstander van een Europese herkomstvermelding.
Het ministerie van LNV heeft de voorgenomen wijziging van de Meststoffenwet gepubliceerd, waarin de afschaffing van de mestproductierechten en de vereenvoudiging van de stelsels van dierrechten zijn opgenomen. Uit het voorstel blijkt, dat het verschil tussen fokzeugenrechten en overige varkensrechten komt te vervallen, evenals het verschil tussen grondgebonden en niet-grondgebonden rechten. De indeling naar concentratiegebieden blijft wel bestaan. In dit bericht vindt u een overzicht van de inhoud van het wetswijzigingsvoorstel.
Vervallen mestproductierechten Het streven is om per 1 januari 2006 de mestproductierechten in zijn geheel te laten vervallen. Volgens LNV dragen de sectoren waar deze rechten betrekking op hebben maar minimaal bij aan de mestproblematiek, terwijl de belangrijkste sector hierbinnen, de melkveehouderij, sterker wordt beperkt door de melkquotering dan door de mestproductierechten. Ook voor de vleeskalverhouderij zullen de rechten verdwijnen.
Varkensrechten en de pluimveerechten De houder van varkens, kippen of kalkoenen moet op zijn bedrijf over voldoende dierrechten beschikken. Het gaat hierbij om het aantal dieren dat gemiddeld in dat jaar op zijn bedrijf aanwezig is. Voor de bepaling van dit aantal dieren wil men om de administratieve eenvoud zoveel mogelijk aansluiten bij de toekomstige eisen voor de Gebruiksnormenregistratie. Een veesaldosysteem ligt dan wel voor de hand, waarbij al is aangegeven dat dit vormvrij mag gebeuren, mits de veehouder te allen tijde vanuit zijn administratie kan aantonen hoeveel dieren (gemiddeld) op zijn bedrijf aanwezig waren.
Ondergrenzen Voor hobbymatig houden van varkens, kippen of kalkoenen is er een vrijstelling voor het hebben van dierrechten. Voor varkens is toegestaan om maximaal 3 varkens-eenheden aan gezelschapsdieren te houden. Voor kippen of kalkoenen ligt het maximum op 250 pluimvee-eenheden. Voor beide aantallen geldt, dat dit het maximum aantal is dat op enig moment van het jaar aanwezig mag zijn.
Concentratiegebieden blijven De huidige 2 concentratiegebieden (Zuid en Oost) blijven bestaan. Net als nu mogen in de toekomst geen dierrechten verplaatst worden tussen de concentratiegebieden of vanuit het niet-concentratiegebied naar de concentratiegebieden. Verplaatsing van dierrechten vanuit de concentratiegebieden naar het niet-concentratiegebied is wel toegestaan. De huidige regels staan niet toe dat een bedrijf dat gedeeltelijk binnen en buiten een concentratiegebied ligt rechten kan aankopen. Dit wordt na de wetswijziging wel mogelijk. Samenvoeging van bedrijven die in 2 verschillende gebieden liggen, wordt in het wetsvoorstel mogelijk gemaakt. De hoofdregel die hierbij geldt is, dat de rechten van buiten het concentratiegebied niet mogen worden benut binnen het concentratiegebied. Ook benutting van rechten, afkomstig van het ene concentratiegebeid mogen niet in het andere concentratiegebied benut worden.
Voorbeeld: Bedrijf A ligt in 1 van de concentratiegebieden Zuid. Het koopt een bedrijf (stal met rechten) aan buiten het concentratiegebied Zuid. Samenvoeging van deze 2 bedrijven is mogelijk (1 registratienummer), maar de rechten van het aangekochte bedrijf mogen niet op de locatie binnen het concentratiegebied benut worden. Het is wel toegestaan om de rechten van binnen de concentratiegebieden te benutten op de locatie buiten de concentratiegebieden.
Verschillen tussen varkensrechten verdwijnen Het verschil tussen de fokzeugenrechten en de overige varkensrechten zal verdwijnen. Dit om de sector meer ontwikkelingsruimte te geven. De omrekeningsfactoren sluiten aan bij de factoren die golden bij de instelling van de varkensrechten en zijn zo gekozen dat er hierdoor niet meer of minder dieren mogen worden gehouden. Ook het verschil tussen de grondgebonden rechten en de niet-grondgebonden rechten zal komen te verdwijnen. Na invoering van de wetswijziging zal er alleen nog maar sprake zijn van “niet-gebonden” varkensrechten. Deze worden uitgedrukt in Varkens-eenheden (VE). Grondloze varkensbedrijven die de afgelopen periode grondgebonden varkensrechten hebben gekocht, kunnen die na invoering van de wetswijziging benutten als normale varkensrechten. Bij de omrekening is voor één gemiddeld aanwezig vleesvarken één VE nodig. Voor één Fokzeug met biggen zijn 2,74 VE nodig.
Pluimvee-eenheden Middels de voorgenomen wetswijziging zal de bestaande eenheid voor de registratie van pluimveerechten worden omgezet van kg fosfaat naar pluimvee-eenheden. Deze omzetting zal gebaseerd zijn op dezelfde forfaits zoals die bij de instelling van de pluimveerechten golden. Eén Pluimvee-eenheid (PE) komt overeen met 0,5 kg fosfaat. Voor één gemiddeld aanwezig vleeskuiken is 0,48 PE nodig. Voor één gemiddeld aanwezige legkip 1 PE. Er zullen derhalve geen rechten verdwijnen of bijkomen. Bezwaar of beroep tegen deze omzetting is niet mogelijk.
Registratie van interne verplaatsing bij pluimvee komt te vervallen Tot op heden was een pluimveebedrijf met meerdere locaties verplicht om de verplaatsing van pluimveerechten van de ene locatie naar de andere te melden. Deze verplichting komt te vervallen. Uiteraard blijft verplaatsing van Pluimvee-eenheden naar een (ander) concentratiegebied niet toegestaan.
Dagplafond als controlemiddel Voor de aanpak van overtreders van de regelgeving krijgt de overheid de mogelijkheid om voor individuele bedrijven een dagplafond voor de aanwezige dieren in te stellen (115%). De achtergrond hiervan is dat dan een dagelijkse controle mogelijk is van het aantal dieren.
Afromingsmogelijkheden In het wetsvoorstel is de mogelijkheid opgenomen om bij overdracht van rechten afroming toe te passen. Ook de mogelijkheid tot het invoeren van een generieke korting is in het wetsvoorstel opgenomen. Deze mogelijkheden zijn opgenomen als beleidsinstrument voor het geval dat na de invoering van het stelsel van gebruiksnormen er onvoldoende evenwicht zal ontstaan tussen de mestproductie enerzijds en de mestafzetmogelijkheden anderzijds. Voor zowel de generieke korting als de afroming is een maximum van 25% in het voorstel opgenomen. De minister kan echter niet zonder meer tot afroming besluiten. Alleen na overleg met de Tweede Kamer kan middels een AMvB een besluit tot afroming van de aanwezige rechten genomen worden.
Einde dierrechten in 2015 In het wetsvoorstel is een einddatum opgenomen voor het stelsel van dierrechten. Deze zogenaamde expiratiedatum is gesteld op 1 januari 2015. Deze datum is onder meer gekozen daar er in 2015 volgens het wetsvoorstel voor de gebruiksnormen sprake moet zijn van een evenwichtsbemesting voor fosfaat.
50% vrijstelling bij volledige mestverwerking De minister wil volledige mestverwerking op bedrijfsniveau stimuleren. Binnen een pilotgroep wordt het mogelijk voor een bedrijf dat al haar dierlijke mest verwerkt en tegelijk wil uitbreiden om maar 50% van de voor uitbreiding benodigde productierechten te verwerven. Alhoewel de exacte invulling en de voorwaarden voor deze pilots nog moeten worden uitgewerkt, zijn er al wel een aantal randvoorwaarden bekend gemaakt: De mest moet worden verwerkt tot producten die buiten de Nederlandse landbouw worden afgezet en dus niet drukken op de plaatsingsruimte voor dierlijke meststoffen. De ontheffingen mogen niet leiden tot uitbreiding van de dierlijke mestproductie in fosfaat en stikstof. Dit is een eis van de Europese Commissie, gesteld als voorwaarde voor de verlening van derogatie. Het is nog niet bekend of deze eis op bedrijfsniveau of landelijk niveau zal worden beoordeeld. Om misbruik te voorkomen zal in ieder geval de voorwaarde worden gesteld dat er geen rechten mogen zijn vervreemd voorafgaand aan het beroep op de 50% vrijstelling bij uitbreiding. De bedoeling is dat de pilots zo snel mogelijk in 2006 van start gaan.
Intrekken bestaande wetgeving Zodra deze wijziging van de Meststoffenwet in werking treedt, worden de Wet herstructurering varkenshouderij en de Wet verplaatsing mestproductie ingetrokken.
Rol banken en overheid bij financiering agrarische bedrijven verandert
Bij nieuwe financieringsaanvragen van agrarische bedrijven voor schaalvergroting of voor een andere bedrijfsstrategie stellen de banken steeds vaker voorwaarden op het gebied van ondernemerschap en ontwikkeling van de cashflow. De rol van de overheid verschuift van directe ondersteuning naar het faciliteren van ontwikkelingen die bijdragen aan maatschappelijke doelen. Dat blijkt uit onderzoek van het LEI in opdracht van het ministerie van LNV. Door investeringen in schaalvergroting, innovatie, verbreding en milieu en door de sterke grondprijsstijging nam de kapitaalbehoefte van het gemiddelde bedrijf in de periode 1992-2002 met 50% toe tot 1,5 miljoen euro. Naast oudere ondernemers die op termijn met het bedrijf zullen gaan stoppen, hebben ook jonge ondernemers na een bedrijfsovername vaak te maken met hoge lasten, waardoor zij onvoldoende kunnen investeren in bedrijfsontwikkeling. Er is groeiende behoefte aan nieuwe financieringsvormen om de lasten in de toekomst te kunnen dragen.
Rond het gemiddelde doen zich van bedrijf tot bedrijf grote verschillen voor in de financiële situatie, afhankelijk van persoonlijke en zakelijke omstandigheden. Banken spelen daarop in. De voorwaarden waaronder zij kredieten verstrekken, veranderen. Er komt minder nadruk te liggen op zekerheden en eigen vermogen, en meer op het ondernemerschap en op de ontwikkeling van een voldoende geldstroom. Zij bieden ook steeds meer nieuwe financieringsproducten aan die aansluiten bij overheidsregelingen en bij individuele omstandigheden.
Ook de opstelling van de overheid is veranderd. In het verleden lag een belangrijk accent op directe ondersteuning bij de financiering van bedrijven, bijvoorbeeld door borgstelling of investeringsaftrek. Nu ligt de nadruk meer op het faciliteren van ontwikkelingen die maatschappelijke doelen dichterbij brengen, zoals een duurzamer productie. De overheid legt de eerste verantwoordelijkheid daarvoor bij de ketenpartijen, en stimuleert dat die werken vanuit een bewuste bedrijfsstrategie.
Het rapport 'Ontwikkelingen rond de financiering van agrarische bedrijven' is te vinden op de website van het LEI.
Amerikaanse wetenschappers verbonden aan het Environmental Quality Laboratory zijn in staat om uit kippenveren een biologisch afbreekbare plastic te produceren. Onderzoekers van de Agricultural Research Service hebben een techniek ontwikkeld waarbij de veren worden schoongemaakt en vervolgens tot korte vezels worden verwerkt. De vezels vormen de basis voor een plastic dat vergelijkbare eigenschappen kent als polyethyleen and polypropyleen. De techniek is inmiddels gepatenteerd. Al eerder wisten de onderzoekers de grondstof uit veren te verwerken in gangbare plastics. Met gebruik van de vezel ontstaat een plastic met een lager gewicht, dat om die reden veel voordelen biedt bijvoorbeeld binnen de autoindustrie.
De Amerikaanse pluimveesector levert jaarlijks 1,9 miljoen kilo aan veren op. De veren bezorgen de vleesverwerkende industrie een serieus afvalprobleem.
Agricultural Research Service, 24/02/05
Groesbeekse megapluimveebedrijf paste tweemaal geforceerde rui toe
De Groesbeekse pluimveehouder Van Deurzen heeft tot tweemaal toe geforceerde rui toegepast op zijn bedrijf met 300.000 hennen. Op die manier heeft hij de hennen die al sinds 2002 zijn stallen bevolken nog steeds in productie kunnen houden. De ondernemer is overgegaan tot de maatregel om op die manier voorkomen dat hij zijn stallen leeg moest laten staan tot hij over een geldige milieuvergunning beschikt. Over het Groesbeekse pluimveebedrijf is al jaren een juridische strijd gaande. Op 3 maart dient bij de de Raad van State een zaak die twee milieuorganisaties en een particulier tegen de gemeente Groesbeek aangespannen hebben. De gemeente besloot om Van Deurzen een gedoogvergunning te verlenen en haalde een aan hem opgelegde dwangsom van tafel. De gemeente legde de maatregel aan de pluimveehouder op als deze na 1 februari zijn productie in Groesbeek voort zou zetten. De gemeente ging er van uit dat op dat moment de legcyclus van de aanwezige kippen voltooid zou zijn. Van Deurzen mocht niet eerder nieuwe hennen opzetten dan wanneer zijn vergunning op orde zou zijn.
Door zijn hennen tot twee keer toe geforceerd in de rui te brengen hield de pluimveehouder zijn kipper echter tot op de dag van vandaag in productie. Zo'n maatregel is in de praktijk erg omstreden maar wettelijk wel toegestaan. De hennen krijgen over een periode van twee à drie weken een sterk verminderde hoeveelheid water en voer. Ook wordt de hoeveelheid licht verminderd. Vervolgens wordt in twee weken de voer- en watergift weer geleidelijk opgevoerd. De kippen gaan ruien en beginnen vervolgens weer te leggen.
Woordvoerder Van de Riet van de Productschappen voor Vee Vlees en Eieren laat weten dat zijn organisatie geen voorstander is van het geforceerd ruien. Alleen als er een veterinaire reden bestaat, omdat er bijvoorbeeld ten tijde van een dierziekte geen hennen vervoerd mogen worden, valt het wat hem betreft te overwegen.
Volgens Van Deurzens advocaat Van Groningen had zijn cliënt geen andere keus. Had hij het niet gedaan dan zou hij zijn bedrijf moeten stilleggen. De advocaat hoopt nu op een voor Van Deurzen positieve uitspraak van de Raad van State. In dat geval zullen de hennen in de Groesbeekse stallen snel worden vervangen.
Gelderlander, 01/03/05
Herkomst kippen- en varkensvlees wellicht op etiket
De Europese commissarissen Fischer Boel van Landbouw en Kyprianou van Consumentenbescherming gaan studeren op een verplichte vermelding van het herkomstland op verpakkingen van kippen-, varkens- en ander vlees. Dat zeiden ze op 28 februari in reactie op een Duits pleidooi hiervoor. Nu moet, sinds de opkomst van BSE, alleen bij rundvlees de herkomst op het etiket worden vermeld. Uit Duits onderzoek zou blijken dat consumenten het belangrijk vinden om de herkomst van vlees te kennen om zo in te kunnen schatten of het diervriendelijk is geproduceerd.
Reformatorisch Dagblad, 01/02/05
Weer te hoge dioxinegehaltes in Duitse freilandeieren
Opnieuw zijn in Duitsland bij zogeheten Freiland-eieren te hoge dioxinegehaltes vastgesteld. Eieren van leghennenbedrijven uit Hamburg bleken gehaltes te hebben tussen 3,84 en 4,95 picogram per gram vet. De norm ligt op 3 picogram. Het Hamburgse instituut voor hygiene en omgeving heeft de eieren onderzocht. Het instituut onderzoch eieren uit Schleswig-Holstein, Nedersacksen, Sachsen-Anhalt en Noordrijn-Westfalen. Elf monsters bevatten gehaltes die onder de toegestane norm bleven, twee kwamen er boven. Op de betrokken pluimveebedrijven in de regio Hamburg wordt nader onderzoek gedaan naar de eieren. De uitkomst daarvan wordt binnen twee weken verwacht. Vooralsnog mogen beide Freilandbedrijven geen eieren leveren. Er wordt nader onderzoek gedaan naar de oorzaak van de te hoge dioxinegehaltes. Ook worden de eieren van bedrijven in de omgeving onderzocht. In januari werden ook eieren met te hoge dioxinegehaltes gevonden in Duitsland. Dat betrof eieren van freilandbedrijven in Baden-Wurttemberg.
Bij pluimveeslachterij Storteboom in Putten start binnenkort een proef met het decontamineren ofwel ontsmetten van pluimveevlees. De proef wordt uitgevoerd door de Animal Sciences Group (ASG) van Wageningen UR. ASG moet uitzoeken welke middelen het meest geschikt zijn voor decontaminatie van pluimveevlees. Naast Storteboom worden ook andere slachterijen bij het onderzoek betrokken.
