Vogelpest breidt zich nog steeds uit in Azie, er zijn daar de laatste tijd echter geen nieuwe landen bijgekomen. Volgens de FAO zijn inmiddels zo'n 100 miljoen stuks pluimvee en vogels aan de ziekte doodgegaan of geruimd; 36 miljoen in Thailand, 36 miljoen in Vietnam, 5 miljoen in China, 4 miljoen in Pakistan en 15 miljoen in Indonesie.
De DEP-centrale kan niet per 1 januari 2006 operationeel zijn. Dit laat het bestuur van de stichting DEP in een speciale nieuwsbrief aan haar contractanten pluimveehouders weten. Er wordt nu ingezet op een scenario, waarbij de centrale volledig operationeel is in de loop van 2006.
Het ministerie van LNV heeft toegezegd de bijna 10.000 ton pluimveemest, die ligt opgeslagen op het militaire MOB-complex in Valkenswaard, voor mei te zullen weghalen. De gemeente Valkenswaard had LNV daartoe gemaand op straffe van een dwangsom. Genoemde mest is afkomstig van Brabantse en Limburgse bedrijven die tijdens de vogelpestcrisis werden geruimd.
In de knel
In het stroomgebied van Beerze en Reusel in Noord-Brabant moeten 36 intensieve veehouderijbedrijven op termijn stoppen of verkassen. Dat blijkt uit het concept van het reconstructieplan Beerze-Reusel. De bedrijven liggen te dicht bij kwetsbare natuur of bij woonwijken. De meeste zijn varkensbedrijven, maar er zitten ook pluimveebedrijven bij. Een van de pluimveebedrijven waarvoor op termijn een oplossing moet worden gevonden is dat van Niek en Janny van de Borne. Hun vleeskuikenbedrijf met een opzetcapaciteit van 75.000 dieren ligt op minder dan 200 meter van de bebouwde kom van Reusel. ,,Als er geen reconstructie was geweest, dan waren er toch wel problemen gekomen in verband met uitbreiding van de dorpskern. Maar de reconstructie versnelt het wel.'' Vleeskuikenhouder Theo van Gompel verkeert in een heel andere situatie. Zijn bedrijf, 120 ha akkerbouw en 51.000 vleeskuikens, ligt in een extensiveringsgebied en komt daardoor in de knel. De reconstructie moet voor 2016 klaar zijn. Hoe gaan deze pluimveehouders om met deze situatie?
Langzaamgroeiend kuiken
Praktijkonderzoek en LEI deden onderzoek naar langzaam groeiende vleeskuikens met en zonder uitloop. Tegenover verbeterd welzijn staan lagere technische resultaten en hogere kosten. Albert Heyn zit wel afzetmogelijkheden voor dit product, waarvoor de consument flink meer zal moeten betalen om het rendement van mesters en slachterij op hetzelfde te houden als bij gangbare vleeskuikenhouderij.
Vervetting eenden
Het Praktijkonderzoek heeft onderzocht of vervetting van vleeseenden bij een lage omgevingstemperatuur te voorkomen is door voer te verstrekken met minder energie of met meer aminozuren dan wat in de praktijk gangbaar is. De voedingsmaatregelen bleken geen effect te hebben op de dikte van de onderhuidse vetlaag bij een lage temperatuur. Wel kon het totale vetgehalte van de eenden verminderd worden door extra aminozuren toe te voegen aan het voer.
Boeren en tuinders besteden 8 uur per week aan administratie
De administratieve verplichtingen die hen door de overheid zijn opgelegd kosten boeren en tuinders gemiddeld 8 uur per week. Dat is duidelijk geworden uit een onderzoek van met ministerie van LNV. Van deze 8 uur komt 3 uur voort uit regelingen die afkomstig zijn van LNV. De cijfers werden op 23 februari bekend gemaakt tijdens een bestuursvergadering van het Productschap Tuinbouw. In 2007 moeten de administratieve lasten veroorzaakt door LNV met 25% zijn gedaald. Intern kosten de diverse regelingen LNV jaarlijks 430 miljoen euro. Deze kosten komen slechts voor 17 miljoen voor rekening van de plantaardige sectoren. De regelingen op het gebied van dierziekten en mestwetgeving kosten het ministerie het meeste geld. LNV is verantwoordelijk voor circa 1500 verschillende regelingen, waarvan er ieder jaar gemiddeld 400 moeten worden aangepast. Van deze regelingen gaan er zo'n 100 met administratieve lasten gepaard
VanDrie Group en Dumeco Retail gaan samenwerken in Nederlandse vleesverkoop
Vleesproducent Dumeco Retail en Kalfsvleesproducent VanDrie Group gaan nauw samenwerken op het gebied van productie en distributie van verse kalfs- en lamsvleesproducten naar supermarkten en slagerijen. Het kalfs- en lamsconcept van Dumeco Retail zal met ingang van maart 2004 worden geproduceerd door VanDrie Group. Deze nieuwe samenwerking past in de ketenstrategie van Dumeco en geeft haar klanten extra zekerheden inzake voedselveiligheid en traceerbaarheid. Door deze samenwerking kunnen beide bedrijven hun positie in de Nederlandse retailmarkt versterken. Met deze nieuwe samenwerking hebben de afnemers van Dumeco Retail toegang tot een betrouwbaar, breed en diep assortiment kalfs- en lamsvlees. De producten kunnen dagelijks worden besteld bij de regionale servicecentra in Leeuwarden, Best en Groenlo. De distributie wordt in combinatie met de overige vleesproducten van Dumeco Retail verzorgd door Christian Salvesen vanuit hun twee koelvers-DC's in Boxtel en Raalte.
Dumeco is actief in de rundvlees- en varkensvleesketen. Door de samenwerking met VanDrie Group kan Dumeco - via de VanDrie Group-vestiging KSA Albergen - ook kalfsvleesproducten uit een gecontroleerde keten met vergelijkbare garanties bieden. In 2003 is een vergelijkbare samenwerking met Astenhof opgestart, die actief is in de hele pluimveevleesketen
In verband met de uitbraak van hoog pathogenen AI in Texas heeft de Europese Commissie besloten de import vanuit de Verenigde Staten te verbieden van: - levend pluimvee, loopvogels, gehouden en in het wild levend vederwild; - broedeieren van pluimvee, loopvogels en vederwild; - alle soorten vogels; - consumptie-eieren; - vers vlees van pluimvee, loopvogels en vederwild, alsmede - vleesbereidingen en vleesproducten die bestaan uit vlees van de hiervoor genoemde diersoorten of dat vlees bevatten.
Het importverbod geldt niet voor producten die vlees bevatten van gevogelte dat voor 27 januari 2004 is geslacht en evenmin voor producten die een specifieke hittebehandeling hebben ondergaan.
De maatregele geldt vooralsnog tot 23 maart 2004, maar in de vergadering van de SCFCAH van 2 en 3 maart a.s. zal één en ander opnieuw worden bezien.
Het vorenstaande is een uitleg van een Beschikking van de Europese Commissie, waar geen rechten aan kunnen worden ontleend. Slechts de tekst van de beschikking is bepalend.
De Gezondheidsraad heeft vandaag een advies aan minister Hogervorst uitgebracht over de te nemen maatregelen indien AI in Nederland wordt vastgesteld. Een ANP-persbericht is hieronder opgenomen. Gezien het uitgebrachte advies acht de Gezondheidsraad een uitbraak van AI in Nederland een groot gevaar voor de volksgezondheid. In hoeverre de minister van LNV daaruit ook de conclusie trekt dat alles op alles moet worden gezet om insleep van AI in Nederland te voorkomen, zoals het instellen van een ophokgebod voor pluimvee, moet worden afgewacht.
Tokyo (25 feb 2004) - In Japan is er een nieuw verdacht geval van vogelpest. Zes hobbykippen hebben bij een eerste test een positief testresultaat gegeven. Een tweede test gaf evenwel een negatieve uitkomst. Autoriteiten meldden woensdag dat de kippen verder worden onderzocht. Het zou om het derde geval van vogelpest gaan in Japan. In januari werd de eerste uitbraak gemeld, vorige week de tweede. In beide gevallen ging het om een besmetting met het virulente H5N1-virus dat in Azie al veel pluimveebedrijven heeft getroffen.
LTO: aandacht voor economische kant land- en tuinbouw
Den Haag (25 feb 2004) - De regering en het ministerie van Landbouw moeten meer aandacht schenken aan de economische kant van de land- en tuinbouw. Landbouworganisatie LTO vindt dat de sociaal-economische betekenis van de sector te weinig aan bod komt in de op handen zijnde 'Agenda Vitaal Platteland'. Het ministerie zal deze Agenda gelijktijdig met (en soort van aanvullend op) de Nota Ruimte later dit voorjaar presenteren. Het bestuur van LTO stelde woensdag dat die landbouw-nota ,,nog fors bijgebogen'' mag worden. De Agenda moet volgens het LTO-bestuur meer bieden ,,dan extra aandacht in de sfeer van landinrichting'' alleen en moet ook inzetten op een ,,economisch krachtige'' land- en tuinbouw. Zonder vooruit te lopen op de Agenda Vitaal Platteland, stelde een woordvoerder van het ministerie dat in dit beleidsstuk wel degelijk economie, leefbaarheid en cultuur-historische aspecten van de land- en tuinbouw aan de orde komen. Volgens LTO wordt in het beleidsstuk vooral voor natuurbeleid ,,zowat alles tot op de laatste hectare'' vastgelegd en ingevuld. De agrarische bedrijven moeten echter de ruimte krijgen zich te ontwikkelen om zo concurrerend te blijven, vindt de landbouworganistie. De land- en tuinbouwsector neemt 10 procent van de nationale economie en werkgelegenheid voor zijn rekening en daar mag van het LTO-bestuur best aandacht voor zijn. ,,Het ministerie van LNV zou de land- en tuinbouw in het kabinet juist moeten positioneren als een belangrijke exportsector met een hoge toegevoegde waarde.''
Monsanto teleurgesteld over uitstel in besluit over toelating GM-maïs in EU
Monsanto is teleurgesteld dat de Europese Unie nog niet heeft toegestemd in de toelating van de Roundup Ready maïs NK603 die het bedrijf heeft ontwikkeld. In december van het vorig jaar had de EFSA, de Europese instantie voor voedselveiligheidsvraagstukken, nog positief geadviseerd ten aanzien van de toelating. De EFSA acht de genetisch gemodificeerde variant van Monsanto net zo veilig voor mens, dier en milieu als conventionele maïssoorten. De mededeling van de Europese Commissie dat de toelatingsvraag aan de raad van ministers zal worden voorgelegd, stemt Monsanto nog steeds hoopvol. Het concern heeft de overtuiging dat het een licentie zal verkrijgen zodra het product de nieuwe tests in een volgende fase van het toelatingsproces doorstaat
De Europese Commissie heeft een importverbod ingesteld voor levend pluimvee, eieren en hobbyvogels uit de Verenigde Staten (VS). Aanleiding is de uitbraak van het hoog-pathogene H5N2-vogelpestvirus in Gonzales County in de staat Texas. Het is een ander virus dan in Azië voorkomt (H5N1) en waarschijnlijk minder gevaarlijk voor de volksgezondheid. Het importverbod geldt in eerste instantie voor een maand. Het besluit van de Europese Commissie zal binnen tien dagen opnieuw worden geëvalueerd worden door de experts van de lidstaten. Dat zal onder andere afhangen van de informatie die de Amerikaanse autoriteiten de komende dagen over de genomen maatregelen zullen verstrekken.
De Europese Unie (EU) is een belangrijke importeur van eieren en eendagskuikens uit de VS. In 2003 werden circa 9 miljoen eieren voor een waarde van € 20 miljoen geïmporteerd. In hetzelfde jaar werden 450.000 eendagskuikens voor een waarde van € 2,5 miljoen vanuit de VS ingevoerd. Dat is 50 procent van de totale import van eendagskuikens door de EU. De EU importeert geen pluimveevlees uit de VS, omdat de in de VS geldende behandeling van geslacht pluimvee niet door de EU is geaccepteerd.
'Effect importstop VS gering voor Nederlandse pluimveehouderij'
Den Haag - Volgens het Productschap Vee, Vlees en Eieren (PVE) zal het effect van de importstop van Amerikaans pluimveeproducten door de EU voor de sector in Nederland klein zijn. De invoer van Amerikaanse kuikens en eieren is ,,niet noemenswaardig'' groot. De invoer van Amerikaans kippenvlees is enkele jaren geleden al stopgezet. Een woordvoeder van de PVE verwacht wél een verschuiving van ,,handelsstromen'' in de wereld nu grote pluimveeproducenten als Thailand en de Verenigde Staten geblokkeerd zijn door de recente uitbraken. Het productschap maakt zich vooral zorgen over de ,,veterinaire'' kant van de kwestie, dat wereldwijd de vogelgriep steeds meer de kop op steekt. Land- en tuinbouworganisatie LTO vindt dat Nederland nu dezelfde maatregelen voor reizigers uit Amerika moet treffen als het ook voor Azië heeft gedaan. De Amerika-gangers moeten volgens een LTO-woordvoerder ook het informatiefilmpje voorgeschoteld krijgen en over de desinfecterende matten op Schiphol wandelen om zo de kans op invoer van het vogelgriepvirus zo klein mogelijk te maken. Volgens een woordvoerster van het ministerie van Landbouw zijn dergelijke maatregelen vooralsnog niet nodig omdat in de Verenigde Staten een ,,totaal andere situatie'' is dan in Azië. Waar in de getroffen Aziatische landen kippen en ander pluimvee op straat en op de markt scharrelen en in contact komen met mensen, worden de dieren in de Verenigde Staten op de bedrijven gehouden
Brussel (24 feb 2004) - De landen van de Europese Unie zijn sterk verdeeld over plannen om veetransport te beperken. Dat bleek dinsdag tijdens een bijeenkomst van landbouwministers in Brussel. Enkele landen willen de reistijd voor slachtvee beperken tot acht uur. Dat moet het dierenleed verminderen, vinden onder meer Zweden en Denemarken. Zuidelijke landen als Italië en Griekenland vinden echter maximumtijden onnodig; de afgelegen landen krijgen nu veel vee van verre aangevoerd. De huidige EU-voorzitter Ierland kon dinsdag amper voortgang melden over het onderwerp. De ministers van Landbouw herhaalden slechts eerdere standpunten. ,,Het zal erg lastig worden om een compromis te vinden'', aldus de woordvoerster van Europees commissaris Byrne. De huidige Ierse voorzitter streeft naar een politiek compromis in april. De Nederlandse landbouwminister Veerman zet in op een reistijd voor slachtvee van acht à negen uur of hooguit 500 kilometer
Europa stopt import Amerikaanse eieren en pluimvee
Brussel (24 feb 2004) - De Europese Commissie schort per direct de import van Amerikaanse kippen en eieren op. De maatregel is dinsdag bekendgemaakt door een woordvoerder van de commissie. Aanleiding is de ontdekking van het besmettelijke vogelgriepvirus in de Amerikaanse staat Texas. In andere staten is de ziekte vorige weken ook opgedoken, maar in de zuidelijke staat is het agressieve virus H5N2 gevonden. Dit hoogpathogene virus is veel besmettelijker dan het laagpathogene virus dat in de staten Delaware, New Jersey en Pennsylvania is getraceerd. De ziekte is eerder opgedoken in Azië. Daar is H5N1-virus actief
Boedapest - Enkele duizenden Hongaarse boeren hebben maandag gedreigd om de hoofdstad Boedapest volledig af te sluiten met hun tractors. Ze zijn bang voor hun baan als Hongarije op 1 mei bij de Europese Unie komt. De organisatie zegt dat maandag al zeker duizend boeren en vijfhonderd voertuigen richting hoofdstad zijn getrokken. Protesterende boeren blokkeren al een week lang doorgaande wegen in het land. Het zijn vooral vee-, varkens- en pluimveeboeren. Zij stellen failliet te gaan als Hongarije toetreedt tot de EU, omdat ze dan niet meer tegen de concurrentie opkunnen. Volgens de organisatie gaan de acties in het land door tot 28 februari, mits de regering een aanvaardbare prijs vaststelt voor landbouwproducten en zo de boeren te hulp komt.
China kan naar verwachting in de nabije toekomst zijn eigen bevolking op een behoorlijke manier blijven voeden, ondanks een groei in aantal en koopkracht. De landbouwproductie zal zich meer gaan richten op arbeidsintensieve gewassen. De toepassing van biotechnologie in rijst zou tot een aanzienlijke welvaartsverhoging kunnen leiden. De rol van China op de wereldmarkt van agrarische producten blijft beperkt. Ook de handelsrelaties tussen China en Nederland zijn vooralsnog bescheiden. Voor de Nederlandse agribusiness liggen de meeste kansen in de export van kennis en uitrusting voor productie en verwerking. Dat blijkt uit een gezamenlijke studie van het LEI, onderdeel van Wageningen UR, en het Chinese Center for Agricultural Policies (CCAP) in Beijing. Het onderzoek werd gefinancierd door het ministerie van LNV, met een bijdrage van de Chinese regering.
Tot nu toe is China er in geslaagd om zijn voedselvoorziening veilig te stellen, ondanks het feit dat het 22% van de wereldbevolking herbergt en slechts 8% van de oppervlakte bouwland in de wereld bezit. Om na te gaan of China zijn bevolking kan blijven voeden, zijn in dit onderzoek projecties uitgevoerd voor vraag en aanbod in 2020. Daarbij is onder meer rekening gehouden met de invloed van productiviteitsontwikkelingen, het nationale landbouwbeleid en de internationale handelspolitiek.
De toetreding tot de WTO en de onderhandelingen in het kader van de Doha-ronde kunnen voor China belangrijke voordelen opleveren; dat speelt vooral op industrieel gebied, maar ook de landbouw profiteert. Een positieve impuls mag ook worden verwacht van het uitfaseren van het Multi Vezel Akkoord, waardoor de Chinese textielexport nog aanzienlijk kan groeien.
Het rapport 'China's Food Economy in the Early 21st Century; Development of China's food economy and its impact on global trade and on the EU' vindt u op de website van het LEI.
Vogelpestvariant in Texas is agressiever dan in andere Amerikaanse staten
Het Amerikaanse ministerie van landbouw (USDA) heeft bevestigd dat de uitbraak van vogelpest in Texas een veel agressievere variant betreft dan aanvankelijk werd verondersteld. De besmetting heeft zich voorgedaan op een bedrijf met 6.600 vleeskuikens op ongeveer 75 kilometer ten oosten van San Antonio. Er blijken ook dieren afkomstig van het bedrijf te zijn verkocht op een tweetal markten waar levend pluimvee werd verhandeld. Het op deze markten aanwezige pluimvee is inmiddels afgevoerd. Er wordt geen link gelegd met de vogelpest in Azië, maar inmiddels is wel vast komen te staan dat de uitbraak in Texas een veel besmettelijkere variant van het virus betreft dan die in andere Amerikaanse staten werd gevonden. Het gaat in dit geval om het type H5N2. Dat is vastgesteld aan de hand van genonderzoek van het virus. Er zijn inmiddels ook onderzoeken gestart waarbij gezonde dieren met het virus worden besmet, waarbij over een dag of 10 duidelijk moet worden hoe zij daarop reageren.
Dr. Nancy Cox, verbonden aan de Centers for Disease Control, stelt dat er nauwelijks risico bestaat dat het H5N2 virus aan de mens wordt overgedragen. Dat geldt wel voor de H5N1 stam waarmee verschillende Aziatische landen worden geconfronteerd
Officiële bronnen van de Amerikaanse overheid hebben bevestigd dat op 20 februari ook in de staat Texas op een pluimveebedrijf vogelpest is vastgesteld. Na Delaware, New Jersey en Pennsylvania betreft het de vierde staat waar de ziekte is aangetroffen. Volgens de Texas Animal Health Commission gaat het bij het bedrijf in Gonzales County om de virusvariant H5N2. Het is een relatief milde vorm waarbij de sterfte onder de dieren beperkt blijft, die ook geen gevaar voor de volksgezondheid oplevert. Volgens de veterinaire instanties is het niet waarschijnlijk dat het virus vanuit het oosten van de Verenigde Staten naar Texas is overgebracht. Er kan geen enkel verband worden gelegd tussen de tot nu toe bekende gevallen en het besmette pluimveebedrijf in Texas. Rusland heeft al op het jongste geval van vogelpest gereageerd en de import van Texaanse pluimveeproducten stopgezet
Supermarktketen Albert Heijn haalt alle 'gecontroleerd Salmonellavrije' kip uit de winkels. Tijdens een 'kiptest' van het Algemeen Dagblad werd een zeer agressieve variant van de Salmonella-bacterie in de salmonellavrije kip van Albert Heijn gevonden. De Salmonellavrije kip van AH is geleverd door Plukon Poultry uit Wezep. Albert Heijn is de enige winkelketen die extra investeringen heeft gedaan om Salmonella te bestrijden. De supermarktketen wil nu eerst exact vaststellen hoe er toch salmonella in de Salmonellavrije kip heeft kunnen komen. Volgens Albert Heijn is de schade aanzienlijk. Salmonellavrije kip is goed voor 3% van de omzet aan pluimveevlees van AH.
Albert Heijn noemt de resultaten van de test vooral 'spijtig', omdat deze grote consequenties kunnen hebben voor afspraken met het ministerie van Landbouw en leverancier Plukon. LNV heeft Plukon in 2002 een subsidie van 3,5 miljoen euro toegezegd om Salmonellavrije producten op de markt te brengen. LNV wil dat over drie jaar alleen nog maar Salmonellavrije kip verkocht wordt.
Plukon heeft het AD in een schriftelijke reactie weten 'met ongeloof kennis te nemen van de testresultaten'. Volgens Plukon heeft het bedrijf in geen enkele test Salmonella aangetroffen.
Tijdens de kiptest werd bij 6 van de 22 aangekochte kipproducten Salmonella aangretoffen. De complete resultaten van de kiptest verschijnen vandaag in het AD.
Landbouwwoordvoerder Gert-Jan Oplaat van de VVD Tweede-Kamerfractie is verbaasd over de reactie van landbouwminister Veerman om buitenlopende kippen en andere pluimvee niet binnen te houden tijdens de vogeltrek. Volgens de minister is er geen noodzaak in Nederland om zulke maatregelen te treffen om een mogelijke besmetting van het vogelpestvirus tegen te gaan. Oplaat: "Daar zit iets niet goed. Een ophokplicht is er niet, er is volgens de minister geen veterinaire noodzaak, maar hij wil wel dat er ontsmettingmatten op Schiphol worden neergelegd. Verwacht hij nu wel of niet dat het vogelpestvirus naar Nederland komt?" Oplaat heeft hierover schriftelijke vragen gesteld aan de minister.
Minister Veerman van Landbouw betreurt het dat de groei van de vraag naar producten uit de biologische landbouw geen gelijke tred houdt met het groeiende aanbod. Het is volgens hem vooral een taak voor de marktpartijen om die situatie te verbeteren. Dat zei Veerman aan de vooravond van de vakbeurs BioFach 2004 In Duitsland. Volgens Veerman is het aan boeren, supermarkten en consumenten om verbetering te brengen in de bestaande situatie op de markt voor biologische producten. De minister ziet geen heil in overheidssteun voor de dier- en milieuvriendelijk geproduceerde producten. Ontwikkelingen in een sector moeten naar zijn mening niet afhankelijk worden van een 'politieke wind', die er op een gegeven ogenblik waait. Veerman is wel een voorstander van de komst van een Europees Actieplan voor de Biologische Landbouw. Het is daarbij belangrijk dat kennis die er in de verschillende Europse lidstaten over biologische landbouw bestaat wordt uitgewisseld.
De consument moet biologische producten willen kopen en vormt de spil voor de groeimogelijkheden van de biologische landbouw. Heldere en eerlijke informatie richting het winkelend publiek kan daarbij helpen, meent Veerman. Dat de vraag naar biologische producten minder snel groeit dan werd aangenomen schrijft hij ook toe aan de algemene economische teruggang en de prijzenslag in de supermarkten. De minister wijst er op dat de afzet voor deze dier- en milieuvriendelijk geproduceerde producten desondanks is gegroeid. Hij ziet dan ook zeker toekomst voor de biologische sector.
Eiertrays van pulp maken steeds vaker plaats voor plastic trays. Die zijn weliswaar duurder in aanschaf maar kunnen, na reiniging en ontsmetting, lang mee. Belangrijk voordeel is de uniformiteit van de tray waardoor bij de verwerking ervan op eiersorteer- en -breekmachines minder storingen optreden Toch verwachten ingewijden dat trays van vormkarton niet zullen verdwijnen. Deze trays bezitten een schokabsorberen en vochtregulerend vermogen die de kwaliteit van de eieren beter garanderen. Bovendien kunnen pulptrays met behulp van microgolven worden gepasteuriseerd en hergebruikt.
Emissiefactor volierestallen
De Regeling Ammoniak en Veehouderij (RAV) bevat slechts 1 ammoniakemissiefactor voor voliere- systemen voor leghennen. Deze factor, 90 gram NH3 per dierplaats per jaar, is gebaseerd op metingen aan volieresystemen waarbij minimaal 50 procent van de leefruimte bestond uit rooster en de mest eenmaal per week werd afgedraaid. KAT-waardige bedrijven voldoen niet aan de norm van minimaal 50 procent rooster en zitten daardoor opgezadeld met een emissiefactor van 315 gram NH3 per dierplaats per jaar. Het Praktijk- onderzoek heeft proeven uitgevoerd met twee verschillende volieresystemen. Hierbij bleven alle emissiewaarden beneden de emissiefactor van 90 gram. Ook met minder dan 50 procent rooster en minder beluchten is deze emissiefactor dus haalbaar.
Nepluvi-voorzitter Odink
Oud staatssecretaris Jan Odink is sinds een paar maanden voorzitter van de Nederlandse Pluimvee- verwerkende Industrie (Nepluvi). De nieuwe voorzitter gaat zich ondermeer inspannen om in de toekomst in Europees verband op het eindproduct meer informatie zichtbaar te maken voor de consument. Ook wil de Nepluvi het LEI onderzoek laten doen naar de filetproductie in Brazilie en Thailand. Zaken als welzijn en dergelijke zullen volgens Odink onderdeel moeten zijn van het overleg in WTO-verband. ,,Wij produceren met een hogere norm, dus hogere kostprijs. Dat moet dan op de een of andere manier gehonoreerd worden, via bijvoorbeeld een heffing."
Het PPE-ophokbesluit heeft vooralsnog geen rechts- kracht. Het ministerie van LNV wil niet verklaren dat de veterinaire noodzaak daartoe aanwezig is, ondanks aanvankelijk toezeggingen. Deze verklaring van de nationale veterinaire autoriteit is nodig, en het PPE-bestuur stelde deze derhalve als voorwaarde, in verband met de afzet. De sector wil elk risico van insleep zoveel mogelijk uitsluiten en wil daarom dieren tijdelijk binnenhouden. Het PPE heeft gisteren, mede namens de NOP en Anevei, de minister en de Tweede Kamer een brandbrief gestuurd met het dringende verzoek het PPE-besluit tot ophokken als veterinair noodzakelijk aan te merken. Tweede Kamerlid Gert-Jan Oplaat is verbaasd over de opstelling van LNV en heeft de minister hierover schriftelijke vragen gesteld.
Albert Heijn haalt alle 'gecontroleerd salmonellavrije' kip uit de winkels omdat uit een test van het Algemeen Dagblad is gebleken dat er toch salmonella in zit. Leverancier Plukon Poultry heeft het AD laten weten 'met ongeloof kennis te nemen van de testresultaten'. ,,In al onze testen hebben wij geen salmonella aangetroffen'', aldus het bedrijf. Voor de steekproef kocht de krant bij 22 supers, poeliers, slagers en marktkramen verse kipfilet. In zes gevallen werd salmonella aangetroffen. De complete resultaten van de kiptest verschijnen morgen in AD.
Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit De heer dr. C.P. Veerman Postbus 20401 2500 EK DEN HAAG
19 februari 2004 betreft : Ophokplicht pluimvee
Geachte heer Veerman,
Mede namens de Nederlandse Organisatie van Pluimveehouders (NOP) en de Algemene Nederlandse Vereniging van Eierhandelaren (Anevei) vraag ik uw aandacht voor de problemen die ontstaan zijn inzake het instellen van een ophokplicht voor bedrijfsmatige gehouden kippen, kalkoenen en eenden in de periode vanaf heden tot 1 mei 2004.
In 2003 heeft de Nederlandse pluimveehouderij te maken gehad van een uitbraak van aviaire influenza (AI). De enorme gevolgen van die uitbraak zijn u genoegzaam bekend.
Het Centraal Instituut Dierziekte Controle (CIDC) te Lelystad acht het het meest waarschijnlijk dat de AI-uitbraak in 2003 tot stand is gekomen doordat in het wild levende vogels buiten lopend, bedrijfsmatig gehouden, pluimvee besmet hebben met laag pathogeen AI-virus (LPAI). Vervolgens is dat laag pathogeen virus gemuteerd is in een hoog pathogeen virus. Om een herhaling daarvan te voorkomen heeft het bestuur van het Productschap Pluimvee en Eieren (PPE) op 12 februari 2004 onder voorwaarden besloten dat alle bedrijfsmatig gehouden kippen, kalkoenen en eenden in de periode van 15 februari tot 1 mei 2004 binnen moeten worden gehouden. Op 17 februari 2004 heeft het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) laten weten de veterinaire noodzaak van een dergelijk ophokgebod niet te onderschrijven.
Eigen verantwoordelijkheid Een eventuele nieuwe uitbraak van AI in Nederland zal voor de sector rampzalige gevolgen hebben. Vele pluimveebedrijven zullen een nieuwe catastrofe financieel niet kunnen overleven. Voor de totale pluimveesector vormt een mogelijke uitbraak van AI daarom een enorm groot risico. Feit is dat AI-virus thans in grote delen van de wereld voorkomt en dat de dreiging op versleping van dat virus naar ons land reëel is.
De overheid heeft het standpunt ingenomen dat voor het oplossen van diverse problemen de eigen verantwoordelijkheid genomen moet worden en daar ook invulling aan moet worden gegeven. De sector wil met het nemen van maatregelen ter voorkoming van insleep van AI-virus de risico’s op de insleep van AI-virus beperken. Met het nemen van die maatregelen wordt bovendien invulling gegeven aan de door de overheid zo gewenste eigen verantwoordelijkheid. Het is echter wrang te moeten constateren dat de overheid dat nu tegen houdt. In de pluimveesector bestaat dan ook geen begrip voor de handelswijze van LNV, zeker gezien de eerdere contacten met het departement waaruit bleek dat LNV zich kon vinden in regelgeving van de zijde van het PPE.
Wellicht ten overvloede wijzen wij er op dat een ophokplicht ook de financiële risico’s van de overheid aanzienlijk beperkt omdat op basis van het convenant Diergezondheidsfonds de bestrijdingskosten van een onverhoopte uitbraak van AI in 2004, na aftrek van de EU-bijdrage, geheel ten laste van LNV zullen komen.
Monitoring Reeds tijdens de AI-crisis in 2003 is met LNV gesproken over het opzetten van een landelijk monitoringsysteem naar LPAI. Om diverse redenen (financieel, geen EU-verplichting) heeft LNV ervan afgezien om in de loop van 2003 een dergelijk monitoringsysteem operationeel te maken. De pluimveesector heeft daarop zijn eigen verantwoordelijkheid genomen. Dat heeft in december 2003 geleid tot het door het PPE-bestuur vaststellen van een besluit waarin de LPAI-monitoring aan pluimveehouders verplicht wordt gesteld. Naar aanleiding daarvan heeft LNV meegedeeld dat de monitoring zou moeten worden uitgevoerd op basis van een medebewindsopdracht aan het PPE. Daarbij heeft LNV toegezegd dat die medebewindsopdracht met voorrang zou worden afgewerkt. OP grond daarvan heeft het PPE besloten nog niet met de monitoring te starten. Tot dusver is de genoemde medebewindsopdracht echter nog niet ontvangen.
Op 12 december 2003 heeft Zuid Korea een uitbraak van AI gerapporteerd aan de Office International des Epizooties (OIE). Sindsdien is AI ook vastgesteld in Cambodja, China (inclusief gevallen in Hong Kong en Tibet), Hong Kong, Indonesië, Japan, Laos, Pakistan, Taiwan, Thailand en de Verenigde Staten.
Eind januari 2004 achtte LNV het, gezien alle AI-ontwikkelingen in Azië, niet verantwoord om nog langer met de monitoring van LPAI te wachten en heeft LNV het PPE mondeling gevraagd de monitoring zo snel mogelijk te starten. Het PPE heeft daar vanaf 1 februari 2004 invulling aan gegeven. Het in december 2003 vastgestelde autonome PPE-besluit vormt daarvoor de juridische basis.
Ophokplicht Vanwege de vrees voor insleep van AI-virus via trekvogels is door NOP en Anevei verzocht om gedurende de vogeltrekperiode alle pluimvee verplicht op te stallen. Daarbij speelden niet alleen de traumatische ervaringen uit 2003 en de AI-crisis in Zuidoost Azië een rol. Gebleken is ook dat diverse landen AI-besmettingen op hun grondgebied niet correct en tijdig melden aan de OIE. Bekend is inmiddels dat in augustus 2003 al AI-virus is vastgesteld in Indonesië, terwijl ook in een aantal andere Aziatische landen al eerder AI-virus aanwezig is geweest dan formeel is gemeld. Via versleping kan dat virus inmiddels over enorme afstanden verspreid zijn. Via contacten met het pluimveebedrijfsleven ter plaatse is ook bekend dat in Saoedi Arabië AI-uitbraken voorkomen. Officiële berichten van de Technical Avian Influenza Task Force van de FAO bevestigen dat er problemen in dat land zijn.
Op verzoek van het PPE heeft LNV bij de Europese Commissie geïnformeerd naar de mogelijkheid om in EU-verband te komen tot een ophokplicht tijdens de vogeltrekperiode. De Europese Commissie heeft laten weten daar niet toe te willen overgaan omdat in vrijwel elke lidstaat de vogeltrekperiode een ander tijdvak beslaat. Uit diverse andere contacten met LNV heeft het PPE de indruk gekregen dat LNV een eventueel door het PPE te nemen besluit op grond waarvan alle bedrijfsmatig gehouden pluimvee in de periode van 15 februari tot 1 mei 2004 binnen zou moeten worden gehouden, een uit veterinair oogpunt goede maatregel zou vinden. Wel heeft LNV aangegeven dat de overheid geen bemoeienis wil hebben met de handhaving van een besluit tot het verplicht ophokken van bedrijfsmatig gehouden pluimvee.
Het PPE-bestuur heeft daarop op 12 februari 2004 een dergelijk besluit genomen. Als voorwaarde is daarbij gesteld dat de eieren en het vlees afkomstig van het normaliter buiten lopende pluimvee, gedurende de ophokperiode op dezelfde wijze op de markt mag worden gebracht als voor de ophokperiode. De Europese handelsvoorwaarden bieden die mogelijkheid als een bepaalde ophokperiode door de veterinaire autoriteit verplicht wordt gesteld. Het PPE heeft daarom aan de Chief Veterinary Officer (CVO) gevraagd de veterinaire noodzaak van het verplicht ophokken van het bedrijfsmatig gehouden pluimvee te bevestigen. De CVO heeft in antwoord daarop laten weten dat op dit moment geen veterinaire noodzaak voor een ophokverplichting aanwezig is.
Het PPE kan in het geheel geen begrip opbrengen voor het standpunt van de CVO en de daaraan ten grondslag liggende argumentatie. De CVO noemt daarbij drie argumenten, waar door ons kort op wordt ingegaan.
hoog pathogeen virus alleen in Azië Zoals hiervoor al is aangegeven zijn er sterke aanwijzingen dat hoog pathogeen AI-virus ook in Saoedi-Arabië aanwezig is. Bovendien kan het virus uit Azië via vogelcontacten over een zeer groot gebied verspreid kan zijn. Dat het virus op die manier ook naar Nederland kan worden overgebracht kan niet worden uitgesloten.
monitoringsysteem Het monitoringssysteem is een systeem dat net is opgestart om na te gaan of er LPAI in Nederland circuleert, maar kan de insleep van hoog of laag pathogeen AI-virus niet voorkomen. Via het ophokken van pluimvee kan het risico van insleep wel aanzienlijk worden beperkt. Bovendien is het resultaat van de monitoring per bedrijf slechts een momentopname.
LNV-regelgeving Omdat LNV, gezien de opstelling van de EU en de vorig jaar gebleken problematische handhaafbaarheid van een ophokgebod bij hobbypluimveehouders, geen nationale ophokplicht wilde instellen, heeft de pluimveesector via PPE-regelgeving vorm willen geven aan de eigen verantwoordelijkheid. Door de beperkte bevoegdheid van het PPE is die regelgeving alleen van toepassing op ondernemers en niet op hobbypluimveehouders. In de AI-periode in 2003 heeft LNV een ingestelde landelijke ophokplicht, waarvan iedereen overtuigd was van de noodzaak, na drie dagen weer ingetrokken vanwege de problematische handhaafbaarheid. Het is vreemd dat LNV nu doet voorkomen alsof wel een ophokplicht voor hobbypluimvee zal worden ingesteld als ook LNV vindt dat er een grote dreiging voor insleep van AI is. Het PPE is van mening dat volstaan kan worden met een publiekelijk verzoek aan hobbypluimveehouders om hun dieren voorlopig binnen te houden. In de praktijk blijkt dat vele hobbypluimveehouders gehoor geven aan een dergelijke oproep. De NHDB (bond voor hobbypluimveehouders) heeft inmiddels alle leden geadviseerd hun pluimvee binnen te houden tot 1 mei 2004.
Het PPE verzoekt u op grond van het vorenstaande alsnog aan te geven dat een ophokgebod voor bedrijfsmatig gehouden pluimvee in de periode van heden tot 1 mei 2004 veterinair noodzakelijk is.
Een brief met bovenstaande inhoud is tevens toegestuurd aan de Vaste Kamercommissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit.
Met vriendelijke groet,
drs. J.J. Ramekers voorzitter
Brazilië verwacht sterke groei van export pluimveevlees door vogelpest
Brazilië verwacht de recordexport van kip- en kipproducten in 2003 dit jaar te kunnen overtreffen als gevolg van de uitbraak van vogelpest in Azië en de Verenigde Staten. Men verwacht dat de productie van de vleeskuikensector met 6% zal toenemen tot een een totale capaciteit van 8,1 miljoen ton. Dat zal de aandelen van de belangrijkste Braziliaanse exporteurs van pluimveevlees zoals Sadia, Perdigao en Seara flink doen stijgen. De pluimveevleesindustrie in Brazilië wordt geholpen door de sterk stijgende productie van maïs en soja. Het zorgt voor lagere voerkosten en verbetereing van de marges in de industrie. Het land voorziet een totale export van pluimveevlees van 2,255 miljoen ton voor 2004. Over 2003 bedroeg de export 1,96 miljoen ton. Ook het binnenlands verbruik zal naar verwachting toe gaan nemen. In 2003 lag dat op 5,685 miljoen ton. Voor 2004 wordt de binnenlandse consumptie ingeschat op 5,85 miljoen ton.
Het vorige week onder voorwaarde vastgestelde PPE-besluit tot verplicht ophokken van bedrijfsmatig gehouden pluimvee is nog niet van kracht. Het ministerie van LNV geeft niet de noodzakelijke verklaring af dat er een veterinaire noodzaak aanwezig is. In tegendeel, het ministerie vindt het niet noodzakelijk om buitenlopende kippen en ander pluimvee binnen te houden tijdens de vogeltrek. Dat heeft CVO Peter de Leeuw, namens het ministerie, het PPE per brief laten weten. Als de noodzaak wel zou bestaan, zou het ministerie zelf wel een ophokplicht uitvaardigen, aldus de brief. (Overigens, vorig jaar stelde de overheid tijdens de AI-crisis ook een nationaal ophokgebod in, maar trok dat na enkele dagen weer in omdat het niet controleerbaar en handhaafbaar was.)
Het PPE heeft de handen nog niet de schoot gelegd. Het schap doet vandaag via brieven een rechtstreeks beroep op minister Veerman en op de Tweede Kamer alsnog de verklaring van veterinaire noodzaak af te geven. 'De minister roept de sector voortdurend op eigen verantwoordelijkheid te nemen. Dan moet hij ons ook de mogelijkheid daartoe bieden,' vinden NOP en PPE eensgezind.
Het PPE-bestuur stelde vorige week onder voorbehoud het besluit tot verplicht ophokken vast. Het voorbehoud was een verklaring van het ministerie van LNV dat een dergelijk gebod uit veterinair oogpunt wenselijk is. Die verklaring is conform de EU-handelsnormen nodig om producten van tijdelijk opgehokt pluimvee te mogen verkopen onder het oorspronkelijke logo. Afgaande op uitspraken van hoge ambtenaren op LNV in de voorbereidende fase zou die verklaring er komen. LNV is hier dus op teruggekomen. Het ministerie laat juridische en welzijnsargumenten prevaleren boven veterinaire.
Barneveldse vogelmarkt gaat door ondanks ophokgebod
Ondanks de verplichting tot het ophokken van pluimvee, een maatregel die het Productschap voor Pluimvee en Eieren (PPE) heeft afgekondigd, zal de voorjaarsvogelmarkt in Barneveld op 21 februari gewoon doorgang vinden. De organisatie ziet geen reden om het evenement af te blazen. Men wijst op vergelijkbare vogelmarkten in het land en de kleindiermarkt in Barneveld, die ook gewoon doorgang vinden. Met het verplicht ophokken van alle pluimvee hoopt het PPE te voorkomen dat trekvogels uit Afrika de dieren in Nederland met de vogelpest besmetten. Vanwege het risico op de verspreiding van ziekten houden professionele pluimveehouders al jaren geen markten meer. Men is ook niet enthousiast over de vogelmarkten. Wel is men er van overtuigd dat de hobbyvogels niet veel in contact komen met andere vogels. Zodoende is het risico voor verspreiding van de vogelpest wat kleiner. Er geldt sinds drie weken wel een importverbod op siervogels.
Volgens de Nederlandse Bond van Hoender-, Dwerghoender, Sier- en Watervogelhouders (NHDB) is de kans dat hobbydieren vogelpest overdragen vijftig keer kleiner dan bij een commercieel bedrijf. De bond adviseert leden om kippen niet los te laten lopen maar in een ren te houden en deze ren eventueel met plastic af te dekken. Verder raadt men aan om apart schoeisel te dragen wanneer men het hok in stapt. Het transport van vogels moet onder de huidige omstandigheden zoveel mogelijk worden vermeden. De NHDB heeft geen bemoeienissen met de vogelmarkten. Zolang er wettelijk geen verbod bestaat en de vogels op de markten ingeënt zijn tegen pseudo-vogelpest, kunnen vogelmarkten gewoon doorgang vinden.
De 'ophokplicht' die het Productschap Pluimvee vorige week afkondigde is nog steeds niet definitief. Volgens een woordvoerder van het productschap moet het ministerie van Landbouw eerst zorgen voor een formele ontheffing van de normen, zodat eieren afkomstig van biologische bedrijven ook als biologisch verkocht kunnen blijven worden. De autorisatie van het ministerie moet voorkomen dat de biologische bedrijven met een inkomensderving geconfronteerd worden omdat ze hun eieren niet meer op de normale manier kunnen afzetten. Volgens de woordvoerder van het productschap zijn de juristen van LNV druk bezig om de ontheffing te regelen. Het productschap voorziet geen problemen omdat EU-lidstaten bevoegd zijn dit soort maatregelen te nemen.
De biologische pluimveesector ziet vanuit het oogpunt van dierenwelzijn verder geen problemen in een zes weken durende ophokplicht. De dieren zitten bij regen ook wel eens dagen achtereen binnen, aldus een biologische pluimveehouder. In ons klimaat is het lang niet altijd aantrekkelijk buitenweer.
De verspreiding van het vogelpestvirus in verschillende Aziatische landen is nog steeds niet onder controle. Dat meldt de wereldvoedselorganisatie FAO. Vanuit Cambodja, China, Indonesië en Laos worden steeds weer nieuwe uitbraken gemeld van de ziekte bij pluimvee. Thailand meldt geen nieuwe uitbraken meer, aldus de FAO. In de besmette landen zijn inmiddels ongeveer 80 miljoen kippen geruimd, China niet meegerekend (Indonesië 15 miljoen, Thailand 30 miljoen, Vietnam 30 miljoen, Pakistan 4 miljoen). De samenwerking tussen de landen om de vogelpest te bestrijden is verbeterd, volgens de FAO. China, Indonesië, Thailand en Vietnam hebben communicatiesystemen opgezet om informatie door te geven, maar vooral in de armste landen verloopt dat veel moeizamer. Dat heeft ook te maken met gebrek aan goed opgeleide dierenartsen, hulpmiddelen voor onderzoek en transport. Ook goede administratieve en politieke structuren ontbreken om een goed noodplan op te kunnen stellen.
Van 26 tot en met 28 februari overleggen dierenartsen uit meer dan 20 landen in Bangkok over onder andere de economische gevolgen van de vogelpestcrisis in Azië en manieren om de ziekte in te dammen.
In de Verenigde Staten is de vogelpest nu ook ontdekt op pluimveebedrijven in de staten New Jersey en Pennsylvania. In Pennsylvania zou het gaan om een bedrijf met 500.000 kippen. Eerder was de ziekte al gevonden op een pluimveehouderij in de staat Delaware. Het gaat in alle gevallen om het H7-virus dat niet gevaarlijk is voor de mens.
Ter aanvulling op de notitie waarin de stand van zaken op 4 februari 2004 is beschreven, wordt onderstaand per land ingegaan op de AI-ontwikkelingen in de periode van 4 tot 11 februari 2004.
Nederland Op verzoek van Anevei en NOP worden voorbereidingen getroffen om via PPE-regelgeving te komen tot een ophokgebod voor buiten lopend bedrijfsmatig gehouden pluimvee tijdens de vogeltrekperiode (medio februari tot en met april). Voorwaarde daarbij is wel dat de producten van het normaal buiten lopende pluimvee verkocht mogen blijven worden als zijnde afkomstig van buiten lopend pluimvee. Over deze zaken is overleg gevoerd met de Europese Commissie (DG AGRI), het ministerie van LNV (IZ, VVA en DL) en Vogelbescherming.
Verenigde Staten Op 5 februari 2004 is in de county Kent van de Amerikaanse staat Delaware (juist ten noorden van de stad New York) een pluimveebedrijf met 12.000 kuikens besmet verklaard met AI. Het virus is van het type H7N2. De kuikens zijn met CO vergast en worden in de stal gecomposteerd. Het besmette bedrijf zet de kuikens normaliter af op de markt voor levend pluimvee in New York en op die markt zijn enige tijd geleden al AI-problemen geconstateerd Er is een vervoersverbod ingesteld voor levend pluimvee in een gebied met een straal van 6 mijl (10 km) rondom het besmette bedrijf. In dat gebied liggen 75 pluimveebedrijven. Voorts zijn in het weekeinde 12 pluimveebedrijven in de omgeving (straal 2 mijl) van het besmette bedrijf onderzocht. Daarbij is geen besmetting vastgesteld.
Op 10 februari is in de county Sussex, eveneens in de staat Delaware en buiten het hiervoor genoemde beschermingsgebied, een tweede bedrijf met 73.800 kuikens met een leeftijd van vier en halve week, besmet verklaard. Ook hier gaat het om het type H7. Of het eveneens om het type H7N2 gaat is nog niet bekend. Er is een verbod ingesteld op de verkoop van levend pluimvee terwijl “boerenbijeenkomsten” zijn afgelast.
De Europese Commissie heeft van de Amerikanen vernomen dat het om een laag pathogeen AI-virus gaat. Daarom heeft de EU nog geen maatregelen genomen tegen importen van broedeieren en levend pluimvee uit de Verenigde Staten. Import van pluimveevlees uit de VS is om andere reden (decontaminatie) niet toegestaan. Rusland, Japan, Zuid Korea en Polen hebben de grens inmiddels gesloten voor Amerikaans pluimveevlees.
China In China zijn tot en met 10 februari 23 uitbraken bevestigd en is er sprake van 15 verdachte gevallen. De besmettingen komen voor in 14 provincies.
Duitsland Minister Künast heeft verplicht dat alle bedrijven met eenden, ganzen, fazanten, patrijzen, kwartels of duiven geregistreerd moeten worden. Voor bedrijven met kippen gold al een dergelijke registratieverplichting. Pluimveehouders zijn voorts verplicht om 2% of meer uitval per etmaal te melden aan de veterinaire autoriteiten. Per bedrijf moet een registratie worden bijhouden van wie pluimvee is ontvangen of aan wie pluimvee is geleverd, door welke onderneming dat pluimvee is vervoerd en welke personen het pluimveebedrijf hebben betreden.
India In de provincie Assam (in het noordoosten, grenzend aan Myamar en Bhutan) zijn in enkele dorpen ongeveer 10.000 kippen dood gegaan aan een onbekende ziekte. De kleine pluimveehouders in de streek zijn in paniek geraakt en willen tegen elke prijs van hun pluimvee af om zodoende nog iets te beuren.
De pluimveevlees exporterende bedrijven in India hebben hun prijs verhoogd van $ 950/ton naar $ 1400/ton.
Indonesië Officieel is meegedeeld dat er 127 besmettingen zijn vastgesteld in 56 districten. Er zouden ruim 20 miljoen stuks pluimvee besmet zijn.
De Indonesische overheid heeft in China 30 miljoen doses AI-vaccin gekocht. Men is van plan nog 150 miljoen doses te kopen. Het vaccin worden uitgereikt aan de Indonesische pluimveehouders waarbij het voor schijnt te komen dat het vaccin vergezeld gaat van een foldertje dat op mevrouw Megawati gestemd moet worden. Door pluimveehouders is geklaagd dat het vaccin niet effectief is tegen het daar circulerende AI-virus.
Japan Om vaccin in voorraad te hebben zijn 3,2 miljoen doses vaccin gekocht in Mexico.
Japan heeft de grens gesloten voor pluimveevlees uit de Verenigde Staten, China, Thailand en Zuid Korea. Bovendien hanteert het vanwege BSE een importverbod op rundvlees uit de Verenigde Staten. Door al deze importverboden dreigt voedselschaarste te ontstaan. Verwacht wordt dat de voedselprijs aanzienlijk zal stijgen. Op voorstel van het VIP heeft de CVO van Nederland aan Japan voorgesteld om in het geldende exportcertificaat de verklaring ten aanzien van vogelcholera te wijzigen of te verwijderen. Als dat gebeurt zou Nederlands pluimveevlees aan Japan kunnen worden geleverd.
Maleisië In Maleisië zijn geen uitbraken van AI vastgesteld.
Taiwan Vanwege meerdere besmettingen met het AI-virus van het type H5N2 zijn inmiddels 345.000 kippen (leghennen en/of vleeskuikens) en eenden overleden of geruimd.
Thailand De besmettingen breiden zich nog steeds verder over het land uit. Op 30 januari zouden 157 uitbraken zijn vastgesteld en zouden op 40.000 bedrijven in totaal 26,4 miljoen stuks pluimvee zijn geruimd. Er zijn meldingen gedaan over nieuwe humane slachtoffers van de AI maar officieel zijn 19 mensen verdacht van een besmetting waarvan er 9 zouden zijn overleden. Sinds 2 februari is dat aantal niet meer aangepast. De overheid heeft beloofd de verschillende ambassades dagelijks te informeren maar doet dat niet. Vermoedelijk houdt dat verband met het overeind houden van de toeristenindustrie. Voor de Thaise regering staan twee dingen centraaI, te weten het weer op gang brengen van de binnenlandse consumptie van kip en eieren en, in Thaise ogen onterechte, Japanse verbod op de invoer van gekookt Thais pluimveevleesl.
Vietnam In Hanoi is AI-virus van het type H5N1 aangetroffen in varkens. In 56 van de 65 provincies zijn uitbraken vastgesteld waarbij meer dan 10 miljoen stuks pluimvee zijn geruimd. Officieel worden 23 mensen verdacht van een AI-besmetting; daarvan zijn er 19 overleden.
Zuid Korea Op twee pluimveebedrijven zijn nieuwe besmettingen vastgesteld waardoor het totaal aantal besmettingen op 19 is gekomen. Er zijn 2,5 miljoen kippen en eenden geruimd. De consumptie van kippenvlees en eieren is sterk gedaald.
Piet Faber (41) is applicatiebeheerder en broedei- producent. Bijna zes jaar geleden kochten Piet en zijn vrouw Jannie een bestaand vermeerderingsbedrijf in Nijeberkoop. Hokcapaciteit nu: 15.000 dieren. Alle stallen zijn gerenoveerd. De eerste jaren was Faber aangesloten bij de integratie van Storteboom. In de zomer van 2002 bezon hij zich op de toekomst. ,,Ik had het idee dat ik met vleeskuikenouderdieren niet voldoende uit mijn bedrijf kon halen. Als het vlees niet duur is dan zijn de broedeieren dat ook niet.'' Hij is overgestapt op grootouderdieren. Het eerste koppel is nu aan het eind van de productieperiode. De combi- natie van het bedrijf met de parttime functie bevalt Faber goed. ,,In al die vijf jaar heb ik nog geen vijf dagen spijt gehad dat ik dit bedrijf gekocht heb in combinatie met een parttime functie bij Plusfood. Als pluimveehouder heb je soms maar een eenzaam bestaan. Als applicatiebeheerder heb ik collega's,'' zegt Faber, die sinds kort ook bestuurslid is van de NOP-kring Vermeerderaars.
Vermeerderingssector onder druk
Voor de vermeerderingssector moet gezocht worden naar een tussenvorm die de voordelen van het Nederlandse model (zelfstandig ondernemerschap) en het Amerikaanse model (volledige integratie met weinig zeggenschap voor de vermeerderaar) kan combineren. Dat is nodig om te overleven en de concurrentie met het buitenland aan te kunnen. Dat komt naar voren een onderzoek van het LEI en Praktijkonderzoek.
Pluimveerechten
Er is veel discussie over het al dan niet afschaffen van pluimveerechten. In het hele land is er een groot tekort aan rechten. NOP-voorzitter Jan Wolleswinkel denkt dat de pluimveerechten tot 2007 blijven bestaan. Maar wat gaat er daarna gebeuren? Het LEI onderzoekt in opdracht van LNV wat het beste en meest heldere systeem is om de mestomvang te bewaken. Onder- deel van dit onderzoek is het nut van het handhaven van dierrechten.
Het PPE-bestuur heeft gisteren het Besluit Ophok- verplichting pluimvee voorjaar 2004 aangenomen. Dit ophokgebod houdt in dat pluimveehouders in de periode 15 februari t/m 30 april alle kippen, kalkoenen en eeenden zodanig moeten huisvesten dat ze niet in contact komen met andere vogels of mest van die volgels. De producten/eieren van opgehokte dieren kunnen onder het oorspronkelijke logo worden afgezet. Tevens zijn verenigingen van hobbydierhouders benaderd met het verzoek hun leden hetzelfde te adviseren.
In Delaware, een pluimveedichte staat in het oosten van de VS, is een tweede geval van AI vastgesteld. Nu op een bedrijf met 73.800 vleeskuikens. Het bedrijf ligt buiten het ingestelde beschermingsgebied rond het bedrijf dat op 5 februari besmet is verklaard. Ook schijnt AI virus te zijn aangetroffen in de nabuurstaat New Jersey op een aantal markten waar levend pluimvee wordt verhandeld. Het gaat steeds om het subtype H7. De autoriteiten spreken van een laag pathogeen virus. Ingewijden hier betwijfelen dat, gezien de sterftecijfers op het eerst getroffen bedrijf. Als er sprake is van hoog pathogene aviaire influenza kunnen Nederlandse bedrijven geen fokmateriaal meer uit de VS betrekken.
Het bestuur van het Productschap Pluimvee en Eieren (PPE) heeft besloten tot het instellen van een ophokplicht voor kippen, kalkoenen en eenden. Deze preventieve, tijdelijke maatregel vloeit voort uit zorgen over de vogelpestsituatie in de wereld en moet mogelijke insleep van het vogelpestvirus via de huidige vogeltrek helpen voorkomen. Het gebod reikt niet tot de hobbypluimveehouders. Volgens het PPE staat het vrijwel vast dat de vogelpestuitbraak van eind februari vorig jaar veroorzaakt is, doordat laag pathogeen virus, overgebracht door in het wild levende vogels, is gemuteerd in hoog pathogeen virus. Gezien de huidige uitbraken van vogelpest in Oost-Azië en het Midden-Oosten en de op gang komende voorjaarsvogeltrek heeft de plumveesector via het PPE besloten om nu zelf gedurende de vogeltrekperiode een ophokverplichting in te stellen voor kippen, kalkoenen en eenden.
Het PPE stelt als voorwaarde dat eieren van de normaal buiten lopende kippen verkocht mogen blijven worden als vrije-uitloop of biologische eieren en dat vlees van normaal buiten lopende kuikens of kalkoenen ook ongehinderd onder de betreffende noemers verkocht mag blijven worden. De Europese Commissie heeft gemeld, dat de EU-handelsnormen dat toestaan als de nationale overheid daartoe een aanwijzing geeft.
Aanleiding voor het PPE om over te gaan tot een ophokgebod is informatie van de Vogelbescherming dat de vogeltrekperiode is begonnen en tot medio eind april doorloopt.
Het PPE-besluit houdt in dat van 15 februari tot en met 30 april ondernemers hun kippen, kalkoenen en eenden zodanig moeten huisvesten dat ze niet in contact komen met andere vogels of de mest daarvan. Het gebod reikt niet tot de hobbypluimveehouders. Deze dierhouders worden door het PPE dringend verzocht zich met passende maatregelen bij de sector aan te sluiten.
Vleessector wil import goedkope gekookte kipfilet aan banden leggen
De Nederlandse pluimveesector wil dat de Europese Commissie de import van goedkope kipfilet uit Thailand aan banden legt omdat deze import de markt in Europa ernstig verstoort. Het gaat om gekookte kipfilet, waarvoor het importverbod vanwege de Thaise vogelgriep niet van kracht is. Dat geldt alleen voor pluimveevlees dat ter conservering gezouten en bevroren is. Vooralsnog zijn er geen bewijzen dat Thailand producten op de Europese markt tegen dumpprijzen afzet, dat wil zeggen tegen een lagere prijs aanbiedt dan op de thuismarkt. Daarom pleit een task force uit de industrie voor introductie van een zogeheten vrijwaringsclausule. Dat wil zeggen dat de import kan worden belast met een heffing die kan stijgen naarmate de invoerprijs daalt.
Tot nu toe geldt zo'n vrijwaringsclausule alleen voor bevroren vlees. Thaise producten krijgen een vaste heffing van 1,02 euro per kilo, aangevuld met een tarief dat afhankelijk is van de hoogte van de invoerprijs. Het totaal aan invoerrechten bedraagt minstens 30% van de marktprijs van kippenvlees in Europa.
'Vleessector zélf moet consument én minister verleiden tot duurzame veehouderij'
Het beleid van minister Veerman van Landbouw met betrekking tot het dierenwelzijn schiet te kort. Burgers lijken tot nog toe niet bereid om massaal over te schakelen op vlees wat op dier- en milieuvriendelijke wijze geproduceerd is. Het is aan de vleessector om daarin verandering te brengen. De vleessector zélf moet de consument én de minister verleiden tot verandering. Dat schrijft Jan Staman, directeur van het Rathenau Instituut in een artikel in het Brabants Dagblad. Het Rathenau Instituut houdt zich bezig met de maatschappelijke gevolgen van wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen.
Uit onderzoek van het Rathenau Instituut komt naar voren dat de burger ondanks de veeteeltcrises redelijk positief staat tegenover veehouders en veehouderij. Boeren hebben dus nog krediet bij burgers. Maar als de veehouderij in Nederland wil blijven voortbestaan, dan moet zij het krediet zien te behouden, meent Staman.
Duidelijk is volgens Staman dat de Nederlandse veehouderij een grote sprong moet maken naar een dier- en milieuvriendelijke toekomst. De sector heeft onder andere door de steeds stijgende arbeidskosten en grondprijzen nauwelijks mogelijkheden meer om de kostprijs verder omlaag te brengen. De consument vraagt om een dier- en milieuvriendelijke veehouderij, maar wil daar vooralsnog niets extra's voor betalen. Volgens Staman omdat de consument denkt dat zijn iets duurdere aankoop van dat ene scharrelbiefstukje niet het hele systeem verandert.
De sector zelf moet er dus voor zorgen dat dat systeem wél veranderd, schrijft Staman. De boeren moeten simpelweg weigeren nog langer dieronvriendelijk te produceren. Het krediet dat zij bij de burgers hebben, moet hen die moed geven. Supermarkten moeten daarna doen waar ze goed in zijn: consumenten verleiden andere producten te kopen. De minister kan, zodra de sector deze verantwoordelijkheden neemt, dan niet achterblijven, meent Staman.
Ho Chi Minhstad (12 febr 2004) - In Vietnam is een nieuw geval van vogelpest bij een mens vastgesteld. Het gaat om een 22-jarige man die werkt bij hanengevechten in Ho Chi Minh-stad. Het totaal aan besmette personen in het land is daarmee opgelopen tot 20. 14 van hen zijn inmiddels overleden. Dat melden officiële Vietnamese bronnen. De man is besmet met het virus H5N1, de meest kwaadaardige variant van de vogelpest. Volgens Truong Trong Hoang, adjunct-directeur van het centrum voor gezondheidseducatie en -informatie in voormalig Saigon, is hij op 6 februari in het hospitaal voor tropische ziekten in Ho Chi Minh-stad opgenomen en is zijn toestand kritiek. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) kon het nieuwe geval donderdagmorgen (nog) niet bevestigen. Vietnam is het land met de meeste menselijke slachtoffers van de vogelpest. Thailand is met 5 doden het enige andere land waar mensen aan de ziekte zijn overleden
Tweede bedrijf met vogelpest in de Verenigde Staten
In de Amerikaanse staat Delaware is op een tweede bedrijf het vogelpestvirus vastgesteld. Het departement van landbouw van de betreffende staat heeft dat op 10 februari bekendgemaakt. Het pluimveebedrijf, dat de dieren houdt voor de vleesproductie, bevindt zich in Sussex County op circa 8 kilometer van de plek waar vorige week het virus werd gevonden. Ook nu betreft het een H7-variant van het vogelpestvirus.
Nederland Op verzoek van Anevei en NOP worden voorbereidingen getroffen om via PPE-regelgeving te komen tot een ophokgebod voor buiten lopend bedrijfsmatig gehouden pluimvee tijdens de vogeltrekperiode (medio februari tot en met april). Voorwaarde daarbij is wel dat de producten van het normaal buiten lopende pluimvee verkocht mogen blijven worden als zijnde afkomstig van buiten lopend pluimvee. Over deze zaken is overleg gevoerd met de Europese Commissie (DG AGRI), het ministerie van LNV (IZ, VVA en DL) en Vogelbescherming.
Verenigde Staten Op 5 februari 2004 is in de county Kent van de Amerikaanse staat Delaware (juist ten noorden van de stad New York) een pluimveebedrijf met 12.000 kuikens besmet verklaard met AI. Het virus is van het type H7N2. De kuikens zijn met CO vergast en worden in de stal gecomposteerd. Het besmette bedrijf zet de kuikens normaliter af op de markt voor levend pluimvee in New York en op die markt zijn enige tijd geleden al AI-problemen geconstateerd Er is een vervoersverbod ingesteld voor levend pluimvee in een gebied met een straal van 6 mijl (10 km) rondom het besmette bedrijf. In dat gebied liggen 75 pluimveebedrijven. Voorts zijn in het weekeinde 12 pluimveebedrijven in de omgeving (straal 2 mijl) van het besmette bedrijf onderzocht. Daarbij is geen besmetting vastgesteld.
Op 10 februari is in de county Sussex, eveneens in de staat Delaware en buiten het hiervoor genoemde beschermingsgebied, een tweede bedrijf met 73.800 kuikens met een leeftijd van vier en halve week, besmet verklaard. Ook hier gaat het om het type H7. Of het eveneens om het type H7N2 gaat is nog niet bekend. Er is een verbod ingesteld op de verkoop van levend pluimvee terwijl “boerenbijeenkomsten” zijn afgelast.
De Europese Commissie heeft van de Amerikanen vernomen dat het om een laag pathogeen AI-virus gaat. Daarom heeft de EU nog geen maatregelen genomen tegen importen van broedeieren en levend pluimvee uit de Verenigde Staten. Import van pluimveevlees uit de VS is om andere reden (decontaminatie) niet toegestaan. Rusland, Japan, Zuid Korea en Polen hebben de grens inmiddels gesloten voor Amerikaans pluimveevlees.
China In China zijn tot en met 10 februari 23 uitbraken bevestigd en is er sprake van 15 verdachte gevallen. De besmettingen komen voor in 14 provincies.
Duitsland Minister Künast heeft verplicht dat alle bedrijven met eenden, ganzen, fazanten, patrijzen, kwartels of duiven geregistreerd moeten worden. Voor bedrijven met kippen gold al een dergelijke registratieverplichting. Pluimveehouders zijn voorts verplicht om 2% of meer uitval per etmaal te melden aan de veterinaire autoriteiten. Per bedrijf moet een registratie worden bijhouden van wie pluimvee is ontvangen of aan wie pluimvee is geleverd, door welke onderneming dat pluimvee is vervoerd en welke personen het pluimveebedrijf hebben betreden.
India In de provincie Assam (in het noordoosten, grenzend aan Myamar en Bhutan) zijn in enkele dorpen ongeveer 10.000 kippen dood gegaan aan een onbekende ziekte. De kleine pluimveehouders in de streek zijn in paniek geraakt en willen tegen elke prijs van hun pluimvee af om zodoende nog iets te beuren.
De pluimveevlees exporterende bedrijven in India hebben hun prijs verhoogd van $ 950/ton naar $ 1400/ton.
Indonesië Officieel is meegedeeld dat er 127 besmettingen zijn vastgesteld in 56 districten. Er zouden ruim 20 miljoen stuks pluimvee besmet zijn.
De Indonesische overheid heeft in China 30 miljoen doses AI-vaccin gekocht. Men is van plan nog 150 miljoen doses te kopen. Het vaccin worden uitgereikt aan de Indonesische pluimveehouders waarbij het voor schijnt te komen dat het vaccin vergezeld gaat van een foldertje dat op mevrouw Megawati gestemd moet worden. Door pluimveehouders is geklaagd dat het vaccin niet effectief is tegen het daar circulerende AI-virus.
Japan Om vaccin in voorraad te hebben zijn 3,2 miljoen doses vaccin gekocht in Mexico.
Japan heeft de grens gesloten voor pluimveevlees uit de Verenigde Staten, China, Thailand en Zuid Korea. Bovendien hanteert het vanwege BSE een importverbod op rundvlees uit de Verenigde Staten. Door al deze importverboden dreigt voedselschaarste te ontstaan. Verwacht wordt dat de voedselprijs aanzienlijk zal stijgen. Op voorstel van het VIP heeft de CVO van Nederland aan Japan voorgesteld om in het geldende exportcertificaat de verklaring ten aanzien van vogelcholera te wijzigen of te verwijderen. Als dat gebeurt zou Nederlands pluimveevlees aan Japan kunnen worden geleverd.
Maleisië In Maleisië zijn geen uitbraken van AI vastgesteld.
Taiwan Vanwege meerdere besmettingen met het AI-virus van het type H5N2 zijn inmiddels 345.000 kippen (leghennen en/of vleeskuikens) en eenden overleden of geruimd.
Thailand De besmettingen breiden zich nog steeds verder over het land uit. Op 30 januari zouden 157 uitbraken zijn vastgesteld en zouden op 40.000 bedrijven in totaal 26,4 miljoen stuks pluimvee zijn geruimd. Er zijn meldingen gedaan over nieuwe humane slachtoffers van de AI maar officieel zijn 19 mensen verdacht van een besmetting waarvan er 9 zouden zijn overleden. Sinds 2 februari is dat aantal niet meer aangepast. De overheid heeft beloofd de verschillende ambassades dagelijks te informeren maar doet dat niet. Vermoedelijk houdt dat verband met het overeind houden van de toeristenindustrie. Voor de Thaise regering staan twee dingen centraaI, te weten het weer op gang brengen van de binnenlandse consumptie van kip en eieren en, in Thaise ogen onterechte, Japanse verbod op de invoer van gekookt Thais pluimveevleesl.
Vietnam In Hanoi is AI-virus van het type H5N1 aangetroffen in varkens. In 56 van de 65 provincies zijn uitbraken vastgesteld waarbij meer dan 10 miljoen stuks pluimvee zijn geruimd. Officieel worden 23 mensen verdacht van een AI-besmetting; daarvan zijn er 19 overleden.
Zuid Korea Op twee pluimveebedrijven zijn nieuwe besmettingen vastgesteld waardoor het totaal aantal besmettingen op 19 is gekomen. Er zijn 2,5 miljoen kippen en eenden geruimd. De consumptie van kippenvlees en eieren is sterk gedaald.
CIDC-directeur zet vraagtekens bij effect van vogelpestenting in Azië
Het is heel goed mogelijk dat het vaccin dat is ontwikkeld tegen de vogelpest in Azië inmiddels onbruikbaar is. Het lijkt er namelijk op dat het virus dat de epidemie veroorzaakt zich inmiddels heeft veranderd, waardoor het vaccin niet de gewenste bescherming geeft. Dat zegt directeur Koch van het Centraal Instituut voor DierziekteControle (CIDC) in Lelystad in dagblad BN/De Stem. Koch reageert op de oproep van de wereldgezondheidsorganisatie (WHO) om de massale ruimingen van pluimvee in Azië te combineren met een gericht vaccinatieprogramma. Volgens de directeur van het onderzoeksinstituut is duidelijk geworden dat het virus bij mensen is veranderd en is het erg aannemelijk dat dit onder het pluimvee ook is gebeurd. Ontwikkelen van een prototype voor een nieuw vaccin kost minimaal een half jaar. Vervolgens kost het enkele maanden om voldoende voorrraad te creëren. Om die reden ziet Koch voorlopig geen alternatief voor de massale ruimingen.
De directeur van het CIDC zal binnenkort naar Peking gaan om de Chinese autoriteiten te adviseren bij de vogelpestbestrijding. De conclusie dat het virus zou zijn overgedragen van kippen naar varkens noemt hij voorbarig. Bij varkens die tussen besmette kippen liepen is in stofmonsters uit de neus het virus gevonden. Een varken hoeft dan nog niet besmet te zijn. Daarvan is pas sprake als men het virus in het bloed of in keelmonsters aantreft. Zijn twijfels worden gedeeld door de WHO.
Een besmetting bij varkens zou wel een zorgelijke ontwikkeling zijn, omdat deze dieren zowel een humaan virus als het vogelpestvirus bij zich kunnen dragen. Op die manier kan in het varken gemakkelijk een nieuw voor de mens gevaarlijk griepvirus ontstaan. Bij de vogelpestcrisis in Nederland in 2003 zijn ook enkele varkens besmet geraakt. De betreffende bedrijven zijn toen meteen geïsoleerd en geruimd. Het virus bleek zich toen niet verder onder varkens te verspreiden. Was dat wel het geval geweest dan was men mogelijk genoodzaakt om naast het pluimvee ook nog massaal varkens te ruimen.
CDA-europarlementariër Albert Jan Maat vindt dat eurocommissaris David Byrne niet voldoende maatregelen neemt om de vogelpest die in Azië heerst buiten Europa te houden. Maat zei dat vandaag tijdens een spoeddebat van het Europees Parlement. De CDA-delegatie in het Europees Parlement eist van de commissaris de zogenoemde Veerman-aanpak. Deze aanpak houdt in dat er een verbod komt op import van al het pluimvee (dus ook gekookt vlees) en siervogels, extra controle op vluchten vanuit Azië en ontsmettingsmatten op alle internationale vliegvelden met directe of indirecte verbindingen met Azië.
Verder wil de CDA-delegatie in het Europees Parlement directe opheldering over het gerucht dat er in Vietnam in 26 gemeenten mond- en klauwzeer (MKZ) is uitgebroken. Hoewel het CDA alle mogelijke Europese steun wil geven aan de aanpak in Azië kan daarvan geen sprake zijn zolang een aantal landen zelf nog quarantaine regels aan hun laars lappen.
Het CDA wil ook dat er een fundamenteel debat komt over vaccineren (ook preventief) tegen besmettelijke dierziekten. Daarvoor dient de Europese Commissaris Byrne per omgaande een debat te starten in de OIE (International Office of Epizootics). Maat: "Het moet toch met steun uit Azië en Zuid-Amerika mogelijk zijn de wereld te overtuigend van de huidige dwaalleer die de OIE volgt inzake bestrijding van dierziekten."
Verder roept de CDA-delegatie de Europese Commissie op een Europees debat te starten over regionalisatie van landbouwproductie om de internationale kwetsbaarheid voor voedselproductie te verkleinen.
Vogelpestvirus in Azië nog niet van mens op mens overdraagbaar
Het vogelpestvirus H5N1 dat in Azië heerst is vooralsnog niet gemuteerd in een vorm die gemakkelijk van mens tot mens kan worden overgedragen. De wereldgezondheidsorganisatie WHO leidt dat af uit de resultaten die men heeft ontvangen van genetisch onderzoek naar het virus dat de besmetting veroorzaakte bij twee familieleden in Vietnam. Het virus werd verzameld bij twee zussen van 23 en 30 jaar die aan de vogelpest zijn overleden en werd genetisch ontleed door de afdeling virologie van het ministerie van volksgezondheid in Hong Kong. Het bleek dat het virus in geen van beide gevallen genetisch materiaal van een humaan griepvirus bevatte.
De resultaten van het onderzoek stemmen volgens de WHO overeen met eerder epidemiologisch onderzoek. Er hebben zich ook geen ziekteverschijnselen voorgedaan bij andere familieleden, binnen de gemeenschap waar de zussen leefden of onder het medisch personeel dat hen als patiënten heeft verzorgd.
Kipconsumptie in Zuid-Korea met 70 procent gedaald
Hoewel de Zuid-Koreaanse autoriteiten volhouden dat de in hun land aangetroffen vogelpestvirusstam een andere betreft dan die in de andere getroffen Aziatische landen, trekt de consument zich van deze geruststelling weinig aan. De kipconsumptie is met 70% gedaald, met name nu men zich bewust is geworden van de sterfgevallen in Vietnam en in Thailand. De 70% omzetdaling geldt voor de grote supermarkten en zogenaamde departmentstores, waar een selectief en naar men aanneemt hoger opgeleid publiek zijn inkopen doet. Op de markt, waar de doorsnee Koreaan inkoopt, zijn de verkopen van kip zo ongeveer tot nul gereduceerd. Traditionele Koreaanse restaurants die kipgerechten serveren zien de gebruikelijke rijen wachtenden tijdens het lunchuur vervangen door lege stoelen. De omzetdaling bedraagt 75%. Gemakkelijk omschakelen kunnen deze restaurantjes niet, want de meeste zijn juist gespecialiseerd in dat een specifiek kipgerecht. Voor vele dreigt faillissement.
De grotere restaurants, veelal verbonden aan de hotels, hebben inmiddels alle kipgerechten van de kaart gehaald. Zelfs Popeyes, een lokale fast foodketen, serveert in plaats van de gebruikelijke kipsandwiches nu garnalensandwiches en garnalensalade.
WHO: Vietnamese zussen niet door broer besmet met vogelpest
Er is geen bewijs gevonden dat de twee Vietnamese zussen die zijn overleden aan de vogelpest, zijn besmet door hun broer. Dat heeft de wereldgezondheidsorganisatie WHO bekendgemaakt. De zussen waren besmet met het vogelpestvirus van de variant H5N1 en niet met een gemuteerd virus dat makkelijk van de ene naar de andere mens overdraagbaar is, zo blijkt uit onderzoek door een instituut in Hong Kong.
In de staat Delaware in de Verenigde Staten is in een pluimveestapel het vogelpestvirus aangetroffen. Volgens Michael Scuse, minister van landbouw in de betreffende staat, gaat het niet om hetzelfde virus als in Azië. In de VS zou het gaan om de H7-stam, terwijl in Azië sprake is van het H5N1-type. De 12.000 dieren op het besmette bedrijf werden niet voor commerciële doeleinden gehouden en zijn op 7 februari preventief geruimd. Deze week zullen alle pluimveebedrijven in een straal van ruim 3 kilometer rond het getroffen bedrijf op aanwezigheid van het virus worden onderzocht. Daarnaast tracht men te achterhalen in hoeverre er dieren van het bedrijf via veilingen of tentoonstellingen zijn verkocht. In de staat Delaware zijn tevens vervoersbeperkingen voor pluimvee ingesteld
Japan, Zuid-Korea, Maleisië en Singapore hebben een tijdelijk verbod op de import van Amerikaans pluimvee ingesteld. Voor HongKong geldt zo'n verbod alleen voor het pluimvee afkomstig uit de staat Delaware. Japanse autoriteiten hebben aangegeven dat het importverbod van kracht zal blijven tot de precieze omvang van de uitbraak in de VS duidelijk is en er zekerheid bestaat dat de virusvariant niet gevaarlijk is voor de mens.
By Anita Manning, USA TODAY Posted 2/9/2004 12:06 AM Updated 2/9/2004 5:40 AM
Delaware agriculture officials scrambled over the weekend to stamp out a strain of avian flu that threatens the region's $1.5 billion poultry industry but is thought to be of no danger to people.
The virus is a different strain than the one sweeping across Asia, which has killed 18 people in Thailand and Vietnam.
State Veterinarian H. Wesley Towers said Sunday that 12,000 chickens on a farm where the flu was detected last week were destroyed Saturday. Birds on 12 farms within 2 miles were tested Saturday and Sunday. As of Sunday afternoon, Towers said he had not been informed that any more infected birds had been found, though results from tests conducted Sunday won't be available until this morning.
Japan, Singapore, Malaysia and South Korea have suspended imports of U.S. poultry to prevent the spread of the virus, according to wire reports. Hong Kong banned the import of live birds and poultry from Delaware only.
Towers said the affected flock was owned by an independent grower who shipped live chickens to New York City to be used as food. The virus was confirmed by the state laboratory and the National Veterinary Services Laboratories facility in Ames, Iowa, as an H7 strain, different from the H5N1 strain in Asia.
Last year in the Netherlands, H7N7 bird flu caused the death of one person and respiratory illnesses and eye infections in several others, but Towers said the virus found in Delaware is probably a different subtype. Though studies have not been completed, he said, he expects it to be H7N2, which has been known to circulate in the live bird markets in New York City. That form of flu has not been known to cause illness in people, and there is no risk from eating chicken that might carry it, he said.
The virus, which spreads among birds through contact with feces or nasal secretions, could get onto a farm in dirty cages or on shoes. An industry trade group has advised poultry growers in the region to restrict visitors to farms and chicken houses.
The chicken industry is the largest agricultural business in the Delmarva region, which consists of Delaware and parts of Maryland and Virginia. It employs more than 14,000 people and 1,900 farm families, and produces about 8% of all meat chickens in the USA.
"If this gets into the commercial chicken industry," said William Satterfield of Delmarva Poultry Industry, Inc., "we could have a severe situation."
Kippenvlees uit Thailand komt ondanks het Europese importverbod Nederland toch binnen. Dat zegt voorzitter Jan Odink van de Nederlandse Pluimveeverwerkende Industrie (Nepluvi). Volgens Odink wordt kippenvlees uit Thailand in Polen in een andere verpakking gestopt en doorgestuurd naar bijvoorbeeld Duitsland of Nederland. Nepluvi heeft de Nederlandse overheid gewaarschuwd. Nederland heeft volgens Odink contact gezocht met Polen en Duitsland. De Duitse douane houdt extra controles aan de grens. Volgens een woordvoerster van het ministerie van Landbouw hoeft Nederland vooralsnog geen extra maatregelen te treffen. Het is in de eerste plaats de taak van Brussel om de Europese buitengrenzen te controleren, aldus het ministerie.
Frans Bijvoet, bestuurslid van de vereniging van importeurs van bevroren vlees, trekt de beweringen van Odink in twijfel. Volgens hem heeft Polen eerder een importverbod ingesteld dan de EU en zijn de richtlijnen daar veel strenger. Dat er veel pluimveevlees naar Polen gaat, heeft volgens Bijvoet te maken met de toetreding van het land per 1 mei tot de EU. "De invoerheffing in Polen op Thais kippenvlees is lager dan in de EU. Na de toetreding tot de EU kan Polen goedkoop vrij uitvoeren naar andere EU-landen."
CBS: vogelpest Azië heeft nog weinig gevolgen voor importmarkt
Nederland importeert nauwelijks levend pluimvee en pluimveeproducten uit de door vogelpest getroffen landen in Azië. Hiermee heeft het importverbod dat in januari 2004 van kracht is nauwelijks gevolgen voor de Nederlandse importmarkt van pluimvee en pluimveeproducten. In de eerste elf maanden van 2003 is voor 11 miljoen euro kippenvlees uit Azië ingevoerd op een totale Nederlandse invoer van 442 miljoen euro. Nederland importeert dit vlees vooral uit Thailand en China. Thailand is de Aziatische hoofdleverancier van pluimveevlees. In de periode januari-november 2003 is voor 10 miljoen euro ingevoerd. Dit is bijna net zoveel als in de vergelijkbare periode van 2002. Uit China heeft Nederland in de eerste elf maanden van 2003 voor 1 miljoen euro aan pluimveevlees geïmporteerd. Een jaar eerder was dit nog 7 miljoen euro. Overigens ligt de exportwaarde van pluimveevlees in ons land doorgaans een factor drie hoger dan de importwaarde. Hiermee is Nederland een netto-exporteur van pluimveevlees.
Levend pluimvee komt uit Duitsland Met een importaandeel van grofweg 85 procent is Duitsland de belangrijkste leverancier van levend pluimvee. In de eerste elf maanden van 2003 is in totaal ruim 100 miljoen stuks pluimvee ingevoerd voor een waarde van 117 miljoen euro. In vergelijking met dezelfde periode een jaar eerder waren dit 92 miljoen dieren minder. Deze afname heeft te maken met de vogelpest in Nederland die begin 2003 uitbrak. Hierdoor hebben veel stallen maanden lang leeg gestaan.
Invoer broedeieren afgenomen In de eerste elf maanden van 2003 zijn 138 miljoen stuks broedeieren van pluimvee ingevoerd voor 27 miljoen euro. Dit waren 79 miljoen stuks minder dan in dezelfde periode een jaar eerder. Van de ingevoerde broedeieren komt 98 procent uit de Europese Unie. De rest komt uit Oost-Europa en Amerika. Ook bij deze invoer zijn de gevolgen van de vogelpest in Nederland duidelijk zichtbaar.
Invoer consumptie-eieren toegenomen Nederland heeft in de periode januari-november 2003 meer consumptie-eieren van pluimvee ingevoerd dan in dezelfde periode in 2002. De invoer is met 688 miljoen toegenomen tot 2,6 miljard stuks met een waarde van 134 miljoen euro. Ook hier is de Europese Unie met een aandeel van 92 procent met afstand de grootste leverancier. Uit Azië zijn 7 miljoen consumptie-eieren ingevoerd, met name uit China. De sterk toegenomen invoer is onder meer het gevolg van de sterke vermindering van de binnenlandse productie door de vogelpest.
Kipverwerker Plusfood in Oosterwolde gaat 45 van de 250 banen schrappen. Het bedrijf, dat zijn producten vooral onder het merk Friki in de markt zet, ondervindt zware concurrentie vanuit Brazilië en Thailand. Plusfood is daardoor in de rode cijfers terechtgekomen. De reorganisatie heeft volgens de directie niets met de vogelpest te maken. Plusfood wil niet kwijt hoeveel het verlies vorig jaar bedroeg. De omzet groeide vorig jaar nog wel, van ruim €83 miljoen in 2002 naar bijna €85 in 2003. In 2002 bedroeg het netto bedrijfsresultaat €1,2 miljoen.
Vorig jaar sloot Plusfood al een vestiging in Uden, waardoor 45 banen verloren gingen. Een deel van de productie ging naar Friesland. Van de 45 banen die er nu in Oosterwolde geschrapt worden verdwijnen er 30 op kantoor en 15 in de productie. Het bedrijf hoopt zo veel mogelijk personeel op vrijwillige basis te laten vertrekken en heeft daarvoor een aantal financiële regelingen in het leven geroepen.
Met de ingebruikname van de biologische legstal deze week gaat het pluimveepraktijkonderzoek een nieuwe fase in. Na bijna dertien jaar Beekbergen wordt het pluimvee- praktijkonderzoek voortgezet op het nieuwe Praktijk- centrum 'Het Spelderholt' in Lelystad onder de vleugels van Wageningen UR. In afgeslankte vorm, want in Beekbergen waren zeven praktijkstallen, in Lelystad slechts vier
Doorvragen geeft inzicht en biedt kansen
Maatschappelijke acceptatie, het is een van de veel gehoorde termen die het afgelopen jaar de ronde deed. De (leg)pluimveehouderij streeft naar meer acceptatie vanuit de maatschappij. Maar wat heb je aan acceptatie als de burger blijkbaar van alles wil, maar als consument daar niet voor zou willen betalen?
Mensen uit de praktijk twijfelen bovendien of 'burgers' wel weten waar ze het over hebben. Moeten we ze niet gewoon beter voorlichten?
Kalkoenhouder pakt draad energiek op
Veel pluimveehouders werden in 2003 getroffen door de gevolgen van de vogelpest. Zo ook Antoine en Jolanda van de Kruijs. De stallen van hun bedrijf werden binnen een week preventief geruimd. Het ging hierbij om 16.000 kalkoenen, 7.500 kalkoenhanen en 113.000 legkippen. Toch vormde het voor hen geen aanleiding om bij de pakken neer te zitten. ,,Je moet gewoon doorgaan, het positieve eruit halen." Van de Kruijs doet mee aan een proefproject met een mobiel voer- systeem. Ook experimenteert hij met het opfokken van kalkoenkuikens in kooihuisvesting.
Onderzoekers hebben in varkens in Vietnam sporen gevonden van het dodelijke H5N1-virus. Ze troffen de dieren aan in de hoofdstad Hanoi en directe omgeving, zo maakte de FAO, de voedsel- en landbouworganisatie van de Verenigde Naties, bekend. Volgens experts zijn varkens de ideale 'mixer' voor vogel- en menselijke virussen.
De NOP wil een ophokplicht voor de professionele pluimveehouderij met het oog op de komende vogeltrek. Het ministerie van LNV is niet van plan de ophokplicht in te stellen omdat er geen vaste vogeltrekroutes lopen vanuit de getroffen Aziatische landen naar of over Nederland. Ook in Europees verband is de kans op een ophokplicht klein.
Het Europees parlement vindt opstelling van de Europese Commissie in zijn algemeen te afwachtend. Volgende week vindt een spoeddebat plaats met de EC over de maatregelen die moeten voorkomen dat de vogelpest zich uitbreidt naar Europa.
De AID houdt verscherpt toezicht op de naleving van hygienevoorschriften bij het vervoer van pluimvee. Dit toezicht concentreert zich op de vrachtauto's, kratten en containers waarmee pluimvee wordt vervoerd. Die moeten steeds, tussen ieder transport, grondig gereinigd en ontsmet worden om zoveel mogelijk besmettingsgevaar te voorkomen.
Harm Kiezebrink (HKI) en zijn collega Derk van Wijk zijn op uitnodiging van de WHO als adviseur toegevoegd aan een team dat in China advies uitbrengt hoe de ruimingen van pluimvee moeten worden aangepakt. Het team helpt de Chinese overheid bij de aanpak van het probleem ten aanzien van organisatie, logistiek en veiligheid rond de ruimingen.
Luchtkwaliteit en temperatuur bepalend voor welzijn kippen
Niet voldoende bewegingsruimte, maar luchtkwaliteit en temperatuur zijn belangrijke bepalende factoren voor het welzijn van slachtkippen. Dat blijkt uit een onderzoek van de universiteit van Oxford. De onderzoekers hebben op tien locaties slachtkippen gehuisvest, met op iedere locatie gelijke bandbreedtes voor bewegingsruimte voor de beesten. Hoewel de slachtkippen op de locaties waar de minste bewegingsruimte was, het langzaamst groeiden, bleek er geen enkel verband te zijn tussen die geringe bewegingsruimte en het aantal slachtkippen dat dood ging tijdens de proef. Slachtkippen stierven als gevolg van luchtkwaliteit (teveel ammoniak in de lucht), de heersende temperatuur en luchtvochtigheid.
De Royal Society for the Prevention of Cruelty to Animals (RSPCA) heeft grote vraagtekens gezet bij de uitkomsten van het onderzoek en noemt het verspilling van kostbaar onderzoeksgeld
Moskou (3 febr 2004) - Rusland dreigt de import van alle vee en vleesproducten uit de Europese Unie per 1 mei op te schorten als er voor die datum geen voedselveiligheidsovereenstemming is met de EU. Volgens de Russen zijn de onderhandelingen over veterinaire voorwaarden met de EU vastgelopen. Het hoofd van de Russische veterinaire inspectie Yevgeny Nepoklonov verklaarde dinsdag dat Rusland niet tevreden is over het verloop van de onderhandelingen over de veterinaire criteria waaraan de producten moeten voldoen. De Russen willen een akkoord voor 1 mei, de datum waarop de EU wordt uitgebreid met Midden-Europese landen als Polen, Hongarije en Tsjechie. Volgens zegslieden in Brussel willen de Russen snel tot een akkoord komen omdat ze vrezen voor negatieve gevolgen voor hun bilaterale handelsbetrekkingen met de staten die straks toetreden tot de EU. Het overleg zal evenwel pas na de Russische presidentsverkiezingen in maart weer serieus opgepakt kunnen worden
EU verlengt importverbod Thais pluimveevlees tot 15 augustus
Brussel/Den Haag (3 febr 2004) - Pluimveevlees en andere pluimveeproducten uit Thailand komen voor langere tijd de Europese Unie niet in. De lidstaten hebben dinsdag besloten het tien dagen oude importverbod tot 15 augustus te verlengen. Het besluit is geen verrassing, omdat de tien getroffen Aziatische landen de vogelpest nog lang niet onder controle hebben. Chinese autoriteiten melden dat het H5N1-virus is aangetroffen in de zuidelijke provincie Guangdong. Ze vermoeden dat ook in de provincies Gansu en Shaanxi kippen zijn besmet. De roep in Europa om extra maatregelen wordt steeds luider. Landbouworganisatie LTO pleit voor een ophokplicht voor alle professionele pluimveehouderijen. Dat moet in Europees verband gebeuren wegens de komende vogeltrek. Het vogelpestvirus zou via deze weg alsnog Europa kunnen binnenkomen. De kippen en andere pluimvee moeten daarom binnen blijven, totdat de trek voorbij is. Zowel de veterinaire deskundigen uit de EU-landen, die dinsdag in Brussel vergaderden, als het ministerie van Landbouw in Den Haag hebben niet zoveel haast met deze ingrijpende maatregel, te meer omdat de gangbare vogeltrekroutes vanuit de Aziatische landen niet naar of over Nederland lopen.
Brasilia (4 febr 2004) - Zuid-Korea gaat 50.000 ton pluimveevlees uit Brazilie importeren. Dit meldt het Braziliaanse ministerie van landbouw. Met de transactie is honderd miljoen dollar gemoeid. De Zuid-Koreanen willen met de import de voorraden pluimveevlees aanvullen. Deze slinken snel door de uitgebreide vogelpestepidemie in Zuidoost-Azie. Zuid-Korea, dat zelf ook te kampen heeft met de ziekte, heeft de import opgeschort uit Thailand en China. Door de crisis in Azie krijgen de grootste pluimveevleesexporteurs ter wereld, de Verenigde Staten en Brazilie, nieuwe kansen op de wereldmarkt. Brazilie gaat er van dat de export in 2004 met 15 procent zal groeien
Bangkok (4 febr 2004) - In pogingen de om zich heen grijpende vogelpestepidemie tot staan te brengen zijn in de getroffen Aziatische landen al ongeveer vijftig miljoen stuks pluimvee geruimd. Dat heeft het VN-voedselagentschap FAO woensdag bekendgemaakt. Ondanks alle pogingen om het virus een halt toe te roepen, blijft de ziekte zich verspreiden in gebieden in Azië waar pluimveeindustrie zit. China, waar de ziekte zich naar steeds meer provincies uitbreidt, heeft de FAO gevraagd om hulp. Het land wil onder meer een epidemioloog ontvangen die advies moet geven over de bestrijding van de ziekte. Het meest gevreesde vogelpestvirus, H5N1, is gemeld uit Cambodja, China, Indonesië, Japan, Laos, Zuid-Korea, Thailand en Vietnam. Zwakkere virusvarianten waren rond in Taiwan en Pakistan. De FAO is gastheer bij spoedoverleg over de vogelpestepidemie. Daar buigen deskundigen zich over een plan van aanpak om de Aziatische landen te helpen en om te voorkomen dat de ziekte naar andere landen overslaat. (ANP) Vogelpest eist weer levens in Vietnam In Vietnam zijn weer twee personen aan de vogelpest overleden. Dat hebben gezondheidsfunctionarissen woensdag bekendgemaakt. In Vietnam zijn van de vijftien besmette mensen nu zeker elf door de ziekte geveld. Een van de slachtoffers is een 24-jarige man uit de centraal gelegen provincie Lam Dong die dinsdag aan de ziekte overleed. Een 15-jarig meisje uit Tay Ninh in het zuiden blijkt op 27 januari aan het griepvirus H5N1 te zijn gestorven. In Thailand is een 6-jarig jongetje aan de ziekte overleden. In Thailand zijn inmiddels vijf doden gevallen.
Gedeputeerde Staten stellen strenge eisen aan kippenmestverbrander
Van het dagelijks bestuur van de provincie Gelderland, Gedeputeerde Staten, mag Fibroned zich vestigen op de Ecofactorij, het geplande duurzame bedrijventerrein bij Apeldoorn. Op 3 februari 2004 is de milieuvergunning vastgesteld. Rekening houdend met de eisen van de milieuwetgeving, het provinciale milieubeleid en opmerkingen van omwonenden en betrokkenen ligt er, volgens milieugedeputeerde Henk Aalderink, nu een vergunning op tafel waar iedereen mee uit de voeten zou moeten kunnen. ‘Met deze vergunning hebben we het juridisch optimaal haalbare vastgelegd’.
Achtergond Fibroned wil zich gaan specialiseren in het verbranden van kippenmest. Door middel van het verbrandingsproces wordt ‘groene stroom’ aan het landelijke net geleverd. De oorspronkelijke milieuvergunning voor Fibroned is op 5 maart 2003 vernietigd door de Raad van State. Direct hierna heeft Fibroned het verzoek bij Gedeputeerde Staten van Gelderland ingediend om opnieuw op de aanvraag te beschikken. Tijdens de eerste procedure was er veel onrust ontstaan bij bewoners in de omgeving van de Ecofactorij. Om die reden heeft de provincie in de aanloop naar een nieuwe milieuvergunning bijeenkomsten georganiseerd voor omwonenden, milieugroeperingen en het bedrijf om de zorgpunten over de toekomstige fabriek te inventariseren. Het resultaat van deze bijeenkomsten is meegewogen in de nieuwe vergunning.
Bedenkingen Het ontwerp van de nieuwe milieuvergunning (de ontwerp-beschikking) heeft van 7 augustus tot en met 4 september 2003 ter visie gelegen. Er werden 78 bedenkingen ingebracht, waaronder die van Fibroned. Uit de bedenkingen bleek dat veel omwonenden zich grote zorgen maken om de mogelijke aantasting van de kwaliteit van het leefmilieu door Fibroned. Fibroned stond op het standpunt dat de emissie-eisen veel te streng waren. Volgens hen is het realiseren van een installatie waarmee deze eisen kunnen worden gehaald, financieel niet haalbaar.
Nieuwe vergunning Naar aanleiding van de bedenkingen en rekening houdend met de jurisprudentie over milieuvergunningen en de afwegingen van de Raad van State, zijn de gestelde eisen over emissies opnieuw bestudeerd. In de definitieve milieuvergunning heeft dit op onderdelen geleid tot aanpassing van de voorschriften. Dit was onder andere nodig omdat een aantal in de ontwerpvergunning genoemde grenswaarden voor emissies onredelijk bleken te zijn. Fibroned heeft in de aanvraag om een milieuvergunning aangegeven welke emissiegrenzen met de installatie gemiddeld bereikt konden worden. Deze grenzen werden in de ontwerpvergunning overgenomen als maximaal te bereiken waarden. Dat bleek achteraf bezien niet binnen de eisen te passen die de nationale en Europese wetgeving stelt. Uiteindelijk is er nu door Gedeputeerde Staten een vergunning verleend die enerzijds niet het onmogelijke van Fibroned verlangt en anderzijds garanties biedt voor een aanvaardbare milieubelasting op leefniveau.
BRUSSEL (ANP) - De landen van de Europese Unie hebben dinsdag de importstop van Thaise kipfilets en andere kippenproducten zes maanden verlengd tot 15 augustus. De Europese Commissie had de stop eind januari ingesteld na de uitbraak van vogelgriep in Thailand. De verlenging komt niet onverwacht. De besmettelijke dierziekte breidt zich alsmaar uit naar andere Aziatische landen. Bestrijding van de vogelgriep blijkt er lastig. Thailand was tot voor kort de drie-na-grootste exporteur van kippenproducten ter wereld. De EU importeerde vorig jaar ongeveer 100.000 ton Thaise kip, vooral voor kipnuggets en kipburgers. Bijna een kwart ging via Nederland.
De vogelgriep grijpt om zich heen in Azië. In zeven landen zijn gevallen ontdekt, en ook het eerste menselijke slachtoffers zijn gevallen. Maar wat is vogelgriep eigenlijk?
Wat is vogelgriep? De vogelgriep (in de volksmond ook wel vogelpest genoemd, vanwege de hoge mate van besmettelijkheid) heet in virologische termen de Avian influenza. Alle soorten vogels zijn vatbaar voor deze griep, hoewel sommige soorten meer resistentie hebben. De vogelgriep kan mild van aard zijn, maar ook zeer besmettelijk en dodelijk. Deze laatste vorm wordt gekenmerkt door plotselinge, zware ziekte en een snelle dood. De kans bestaat dat een oorspronkelijk milde vorm van de vogelgriep na verloop van tijd muteert tot een zeer dodelijke en besmettelijke variant.
Waar komt de vogelgriep vandaan? De vogelgriep ontstaat meestal bij migrerende watervogels, vooral bij wilde eenden. Deze vogels zijn zelf behoorlijk resistent tegen de vogelgriep. Maar als ze in contact komen met 'huisvogels' zoals kippen en kalkoenen, kan er gemakkelijk een epidemie ontstaan. Huisvogels zijn namelijk zeer vatbaar voor de vogelgriep. Vogelmarkten zijn vervolgens een haard van infecties en epidemieën.
Hoe gevaarlijk is het? De Avian influenza is doorgaans alleen besmettelijk voor vogels en varkens. Maar bij een zeer besmettelijke variant kan het ook op mensen overslaan. De slachtoffers zijn meestal mensen die direct en intensief contact hebben met besmette vogels. De gevolgen van besmetting van mens op mens zijn tamelijk gering, en leiden meestal tot lichte ziekte.
Echter: de vorm van de Avian influenza die deze maand in Vietnam is ontdekt (in de virologie aangeduid als H5N1) is uiterst besmettelijk, ook voor mensen. H5N1 muteert razendsnel en is in staat genen van andere diervirussen op te nemen. De variant kan ook mensen ernstig ziek maken. H5N1 duikt nu al in steeds meer Aziatische landen op. Als meer vogels besmet raken, wordt de kans dat meer mensen besmet raken ook groter. Als het muterende virus genoeg menselijke genen krijgt, wordt het virus makkelijker overdraagbaar van mens tot mens. De kans op een griep-pandemie (grootschalige wereldwijde uitbraak) is dan reëel.
Kan men vogelgriep bestrijden? De verspreiding van de Avian influenza kan bestreden worden door getroffen boerderijen in quarantaine te plaatsen, en besmette of mogelijk geïnfecteerde vogels af te maken.
Voor besmettingen bij mensen zijn medicijnen beschikbaar, hoewel deze duur zijn en beperkt verkrijgbaar. Ook kennen de medicijnen beperkingen; omdat virussen snel van aard veranderen, moeten de vaccins ook aangepast worden. Het produceren van een nieuw vaccin duurt op zijn minst vier maanden.
Hoe groot is de kans dat de vogelgriep naar Nederland komt? De Europese Commissie heeft de import van pluimvee en producten daarvan verboden. De kans dat de vogelgriep via bijvoorbeeld kippenvlees ons land binnenkomt, is volgens het ministerie van Landbouw zeer gering.
Wel kan de vogelgriep nog door reizigers uit landen met besmetting ons land binnengebracht worden. Reizigers worden dan ook geadviseerd in die landen het contact met vogels en pluimvee te mijden. Ook moeten schoenen gereinigd worden voordat teruggereisd wordt en mogen geen dierlijke producten het land binnengebracht worden.
Verstoorde internationale vleesmarkt beïnvloedt Nederlandse export nauwelijks
De combinatie van BSE in de Verenigde Staten en de uitbraak van vogelpest in Azië zorgt voor een ernstige verstoring op de internationale markt voor rund- en pluimveevlees. Dat concludeert Michiel Klompenhouwer, industrie-analist voor de agrarische sector bij de Rabobank. Vleesconcern Dumece verwacht echter dat de Nederlandse export er echter nauwelijks door beïnvloed zal worden. De agrarische sector is niet in staat om de vleesproductie in korte tijd flink op te schroeven. De aard van de productie verschilt per land en is vaak op een specfieke vraag afgestemd. Daarnaast wordt er in de sector gewerkt met contracten, waarbij prijzen, hoeveelheden en verplichtingen voor een lange periode zijn vastgelegd. Om die reden is het moeilijk te bepalen wat de exacte gevolgen zijn van de combinatie van vogelpest en BSE.
Klompenhouwer voorziet een binnenlands overschot voor rundvlees in Noord-Amerika doordat verschillende landen hun grenzen voor het Amerikaanse vlees hebben gesloten. Tot nu toe importeerden de Verenigde Staten zelf ook flink wat rundvlees. Dat zal veel minder worden. Rusland heeft de laatste jaren steeds meer beperkingen gesteld aan de import van vlees. Dat is niet zozeer ingegeven door risico op insleep van ziekten te beperken, maar dient om de eigen bedrijfstak te stimuleren.
De industrie-analist van de Rabobank verwacht een verschuiving in de vraag naar verschillende soorten vlees. Ook de vraag naar vis zal worden beïnvloed. In 2000 daalde na de uitbraak van BSE de rundvleesconsumptie in Europa aanvankelijk met 40%. De afname van het aanbod had daardoor nauwelijks effect op de Europese import van vlees.
Bij Dumeco in Boxtel verwacht men niet dat de verschuivingen die zich voordoen op de internationale vleesmarkt op korte termijn ook in Nederland merkbaar zullen zijn. Het gat in het aanbod dat mogelijk in Japan ontstaat, wordt opgevangen door extra import van rundvlees uit Australië en kip uit Brazilië en de Verenigde Staten. Dumeco exporteert varkensvlees naar Korea en Japan. Vooral in Korea ziet men wel een stijging van de vraag en van de prijs. In Japan is het effect minder omdat men daar nog over flinke voorraden blijkt te beschikken.
Het grootste deel van de Nederlandse vleesexport vindt plaats binnen Europa. Daar zijn op dit moment geen gezondheidsproblemen. De export van Nederlands rundvlees is beperkt van omvang. Het vlees is vooral afkomstig van melkkoeien die voor de slacht worden aangeboden. De markten in Azië en Amerika zijn op dit moment ook nog eens lastig vanwege de relatief dure euro ten opzichte van dollar en yen. De crisis in Azië biedt volgens Klompenhouwer op termijn wel kansen voor Nederlandse bedrijven. Hij ziet met name Japan als een interessante markt, waar ruimte is voor producten met een hoge toegevoegde waarde.
LTO Nederland wil dat er een ophokplicht komt voor de professionele pluimveehouderij om de vogelpest tegen te houden. LTO vreest dat met de komende vogeltrek het virus wordt meegenomen door vogels, met name die de winter in het oostelijke deel van de wereld hebben doorgebracht. De Europese Commissie zou volgens LTO de ophokplicht moeten instellen. Een woordvoerder van de Commissie verwacht echter niet dat dat snel zal gebeuren. LTO bekijkt momenteel hoe een eventuele ophokplicht kan worden nageleefd en gecontroleerd. Ook wordt uitgezocht voor hoe lang de maatregel moet gelden. Verder wil LTO weten of de eieren van kippen die buiten lopen nog wel voor dezelfde prijs kunnen worden verkocht als de dieren worden opgehokt.
De vrouw die gisteren in Hamburg werd opgenomen in het Tropeninstituut omdat ze in Thailand mogelijk besmet zou zijn geraakt met vogelpest, heeft de ziekte zo goed als zeker niet. De vrouw is naar alle waarschijnlijkheid geïnfecteerd met een menselijk griepvirus. Ook bij de tweede vrouw, die de andere vrouw begeleidde, is het vogelpestvirus niet gevonden. De algemene gezondheidstoestand van de reizigster is goed, zo hebben de artsen van de vrouw bevestigd. Ze blijft nog wel ter observatie in het Tropeninstituut.
JAKARTA - Het vogelgriepvirus dat in Indonesië al miljoenen kippen het leven heeft gekost, is van het meest ernstige type, H5N1. Dat hebben tests in het buitenland uitgewezen, zo heeft het ministerie van Landbouw dinsdag bekendgemaakt. In Vietnam en Thailand zijn inmiddels twaalf mensen aan de zeer besmettelijke ziekte overleden.
Steeds meer veehouders sparen kadavers op om ze vervolgens een keer per week aan destructiebedrijf Rendac aan te bieden. Een zorgelijke ontwikkeling omdat de kadavers dan vaak al in verregaande staat van ontbinding zijn, aldus Rendac. Bovendien kan het wagenpark van Rendac zo niet op een efficiënte manier ingezet worden. Veehouders zijn wettelijk verplicht om kadavers nog dezelfde dag, of uiterlijk de volgende ochtend, bij Rendac aan te melden. Het destructiebedrijf moet het kadaver vervolgens op de eerstvolgende werkdag ophalen. Door de kadavers maar één keer per week aan te bieden proberen veel veehouders op de voorrijkosten à 10,50 euro te besparen.
S. Beerendonk, algemeen directeur van Rendac, signaleert dat de trend, dat kadavers vooral op maandag en vrijdag aangeboden worden, steeds verder doorzet. Vanuit het oogpunt van de volksgezondheid en het milieu een zorgelijke ontwikkeling, meent Beerendonk, omdat de kadavers dan vaak al in verregaande staat van ontbinding zijn.
Bovendien kan het wagenpark van Rendac hierdoor niet of nauwelijks op een efficiënte manier ingezet worden, waardoor een verdere verhoging van de voorrijkosten in het verschiet ligt. Als de Tweede Kamer instemt met een voorstel van minister Veerman van Landbouw gaan die kosten al omhoog; naar 15,50 euro per stop.
Buitenlandse Zaken raadt bezoek aan kippenboerderijen in Azië af
In verband met de uitbraak van vogelpest in Azië raadt het ministerie van Buitenlandse Zaken af kippenboerderijen of pluimveemarkten te bezoeken in China, Cambodja, Indonesië, Japan, Laos, Pakistan, Thailand, Taiwan, Vietnam, Zuid-Korea. Ook in Myanmar (Birma), Saoedi-Arabië en Bangladesh is voorzichtigheid gepast in verband met een mogelijke besmetting. Buitenlandse Zaken volgt daarmee het advies van the World Health Organisation (WHO). De WHO ziet geen aanleiding om reizen naar deze landen te ontraden.
Minister Hoogervorst van Volksgezondheid heeft vorige week opdracht gegeven 30.000 kuren Tamiflu aan te schaffen. Met de 26.000 kuren die afgelopen herfst zijn aangeschaft heeft Nederland nu 55.000 kuren virusremmers. Het ministerie van VWS kijkt verder wat er op dit moment op de wereldmarkt beschikbaar is.
WHO: mogelijk mens-op-mensbesmetting van vogelpest
Volgens de wereldgezondheidsorganisatie WHO is het mogelijk dat de vogelpest zich ook van mens tot mens verspreidt. Zondag overleden twee Vietnamese zussen, die door een broer besmet kunnen zijn. Onderzoek kon de bron van hun besmetting niet afdoende identificeren, meldde de WHO in een verklaring. De WHO denkt echter dat beperkte mens-op-mensoverdracht een mogelijke verklaring is. De WHO doet nog verder onderzoek.
