|
 |
December 2001
| HET FEEST VAN DE OVERVLOED |
 |
Door Piet van Veen (www.kalkoen.com)
Amerikaanse kalkoen niet gegeten om het vlees maar vanwege de vulling.
NEW YORK
Elke vierde donderdag in november wordt Thanskgiving gevierd. De nationale dankdag voor de rijkdom die het vruchtbare land heeft opgeleverd en ook de dag dat de Amerikanen terugdenken aan de pioniers, die honderden jaren geleden met bloed, zweet en tranen een nieuw bestaan probeerden op te bouwen in dit voor hen verre en vaak vijandige land.
Volgens de overlevering werd het eerste Thanksgiving feestmaal aangericht door de legendarische Pilgrim-fathers, die in 1620 vluchten voor de tirannieke Engelse koning James.
In Plymouth scheepten ze zich in aan boord van de Mayflower, een houten notedopje van een zeilschip, dat nauwelijks ruimte bood aan vijftig passagiers, laat staan aan de hondertwee mannen, vrouwen en kinderen die met de moed der wanhoop begonnen aan deze barre oversteek naar Amerika.
Na negen weken van zware ontberingen bereikten ze het beloofde land.
Aan de kust van Massachusetts bouwden ze een nederzetting die ze New Plymouth noemden. En toen werd het winter, de strengste winter die de aan het milde Engelse klimaat gewende Pilgrims ooit hadden meegemaakt.
Van uitputting en honger sloot de een na de onder voorgoed de ogen.
De overlevenden trokken er ’s nachts op uit om met hun laatste krachten in het geheim graven te delven voor de doden, opdat de indianen die rondzwierven in de buurt van het kamp maar niet zouden merken hoe kwetsbaar de kolonie geworden was.
Indianen
Die gevreesde indianen werden echter de redding van het haveloze troepje van 55 overlevende Pilgrims.
Twee roodhuiden van de Wampanoag-stam sloten vriendschap met de Pilgrims en de nederzetting maakte kennis met hun opperhoofd Massasoit. De oude wijze man sloot een vredesverdrag met de gouverneur van de kolonie William Bradford en de Indianenstam leerde hun blanke broeders hoe te jagen en te vissen en plaatselijke groenten, zoals mais en zoete aardappels te verbouwen.
De daaropvolgende hefst was de oogst overvloedig en de Pilgrims nodigden hun indianen-vrienden uit voor een dankfeest.
Massasoit verscheen met zijn voltallige stam en toen bleek dat er niet op zoveel monden gerekend was, stuurde hij zijn jagers het bos in.
Ze kwamen terug met vijf herten, die onder luid gejuich aan het spit werden geregen.
De meningen over waaruit het feestmaal van de Pilgrims en de indianen precies bestond lopen uiteen, maar behalve wildbraad, schaaldieren, vis, uien, mais-brood en vossebessen, deden ze zich waarschijnlijk ook tegoed aan wilde kalkoen en de bij indianen polpulaire pompoenen.
Sommige oude geschriften maken ook melding van “zoete en sterke wijn”.Het feest duurde drie dagen en sindsdien werd het vrijwel jaarlijks, rond dezelfde tijd, gevierd door de kolonisten in wat nu Nieuw Engeland heet.
In 1863 riep Abraham Lincoln – op aandringen van de schrijfster Sarah Hale – de laatste donderdag in november uit als nationale dankdag, maar het zou tot 1942 duren voordat het Amerikaanse Gongres Thanksgiving tot officiele feestdag bestempelde.
Uitbundig
De Amerikanen van nu vieren het feest nog steeds uitbundig.
Overvloed is het toverwoord.
Behalve de traditionele gevulde kalkoen, voorafgegaan door kleine hapjes en of een geurende groentesoep, komt er een heel scala van groenten, bijgerechten en vooral toetjes op de feestelijk gedekte tafel, waarop in het midden een herfstversiering hoort te prijken.
Wie het helemaal goed wil doen, zet op het buffet een gevlochten “Hoorn des Overvloeds”, boordevol appels, peren, pompoenen, korenhalmen, maiskolven en – voor extra kleur en decoratie – herfstbladeren.
Terwijl Kerstmis een familiefeest is, is thanksgiving vooral een feest voor vrienden en gemiddeld scharen zich zo’n twaalf personen aan de dis.
De VS produceren jaarlijks 250 miljoen kalkoenen. Per hoofd van de bevolking wordt er jaarlijks 8 kilo kalkoen verorberd. Amerikanen zijn ware meesters in het bereiden van de logge beesten die absoluut niet mogen uitdrogen tijdens het braadproces. Een kalkoen van vijf kilo heet hier een kleintje en dat verklaart waarom Amerikaanse ovens zoveel breder en dieper zijn dan de onze. Ze eten de kalkoen niet zozeer om het vlees als om de vulling die erbij hoort en die ook apart wordt geserveerd.
Aardappelpuree (met room en knoflook) speciale jus (een roux van braadvet en bloem verdunnen met kippebouillon en wijn en daar gepureerde lever en niertjes van kalkoen en eventueel wilde paddestoelen aan toevoegen, gepofte appelen of appelmoes en een vossebessen compote (extra lekker met creme de cassis) mogen bij de kalkoen niet ontbreken. Amerikanen houden ook van broccoli met een knapperig kaaskorstje en van geblancheerde boontjes die daarna kort in boter bakken met stukjes hazelnoot. De maaltijd wordt besloten met prachtige taarten en toetjes, waaronder de traditionele “pumpkin pie”die door de toegevoegde kruiden een beetje naar onze speculaas smaakt.
Dit stukje kwam tot stand dankzij de medewerking van Piet van Veen, de Telegraaf en de Monsterse Courant, december 1996.
|
|
 |
|
|
|
